%@LANGUAGE="JAVASCRIPT" CODEPAGE="CP_ACP"%>
Nėnė
Tereza dhe rruga e shenjtėrimit
Fotografitė e familjeve tė varfra dhe tė sėmurėve e preken shume atė. Tė
sėmuret nga leproza si dhe sėmundjet e tjera benė qe nė mendjen e saj tė
lindet njė ide e njė ditė do tė merrte njė vendim tė prerė. Me kulturėn dhe
aftėsitė qe kishte ajo mund tė bėhej njė mėsuese e mirė apo njė shkrimtare.
Por zgjodhi diēka tjetėr, njė rruge tė gjatė dhe plot pėrpjekje, t'u ndihmonte
tė tjerėve, t'u gjendej pranė kur ato vuanin, t'u mjekonte plagėt e trupit dhe
tė shpirtit. Qė nga viti 1929 qė shkoi nė Kalkuta deri nė vitin 1960 ajo
slėvizi nga India. Ishte pikėrisht viti 1960 kur ajo do tė udhėtonte pėr nė
Evropė dhe Amerikė e ftuar nė njė konferencė pėr gratė katolike. Midis tė
tjerash ajo do tė thoshte:"Shumė nga njerėzit nuk dinė ekzistencėn e tė
varfėrve.
Nė studimin e tij tė njohur Shenjtėt e krishterė shqiptare albanologu kanadez Robert Elsie me tė drejtė shkruan se Historikisht nė trojet shqiptare, nuk ka patur ndonjė shenjt shqiptar, nė kuptimin e pastėr etnik tė fjalės dhe kjo ėshtė e kuptueshme meqė si krishterimi ashtu edhe islami ishin, si tė thuash, mallra tė importuara. Me mbėrritjen e kėtyre feve tė mėdha erdhėn edhe shenjtėt. Edhe kėta tė importuar nga jashtė. Fiset shqiptare u konvertuan me kalimin e kohės, megjithėse, me sa duket, shumė nė sipėrfaqe. Afshi fetar nuk u pėrhap kurrė mes tyre.
Padyshim, murgjit dhe misionarėt italianė sollėn me vetė kultet e shenjtėve
qė tradicionalisht adhuroheshin nga urdhrat e tyre, p.sh. shenjtėt franēeskanė
pėr murgjit franēeskanė, e tė tjerė. Megjithatė, ėshtė e qartė se besimtarėt,
domethėnė shqiptarėt e konvertuar, do tė parapėlqenin disa nga shenjtėt dhe,
me kalimin e kohės, do tė bėnin zgjedhjet e tyre. Pėrnjėmend, ka njė numėr
shenjtėsh tė krishterė qė janė adhuruar nė mėnyrė tė veēantė nga shqiptarėt
ndėr shekuj, figura qė aq mirė pėrputheshin me kllapat e besimit popullor
nė vend, saqė pėrfunduan tė konsideroheshin vendase.



-- nga: Beqir SINA, New York
dergua erenikut: Sun, August 31, 2008 8:58 am
botuar: E dielė, 31 gusht, 2008 12 pm
NEW
YORK CITY: Nė njėrin prej kanaleve televizive mė prestigjozė nė Shtetet
e Bashkuara tė Amerikės, FoxNews, dje nė zonėn e Nju Jorkut, e pėrreth tij,
nė programin "FoxBusiness", kanali 5-tė, nė Mahattan, ftoi nė studion e tij
- tre nga katėr vėllezėrit Kolaj - Paulinin, Gjonin dhe Gjergjin. Ata ishin
mysafirėt e radhės, tė drejtuesit tė kėtij emisioni David Assman, gazetar i
njohur politik dhe i programeve tė biznesit. Tre vėllezėrit Kolaj, tė cilėt
mendohet se kanė kapur ėndėrrėn amerikane, me bizenesin e tyre tė famshėm dhe
tė suksesshėm Famous Familigia Pizza, janė bėrė shpesh herė protogonistėt
e faqeve tė shtypit amerikan, gazetave dhe revistave mė tė mėdha amerikane.
Ndonjėherė, edhe anė e mbanė botės, pėr suksesin e tyre nė industrinė e biznesit
pica - restaurant.
Biznesi i tyre me pica, tė firmės Famous Familigia Pizza, vitin e kaluar (2
mars 2008) arriti deri nė zonėn tregtare tė Hong Kong International Airport.
Ndėrsa, para lojrave olimpike "Pekini 2008", biznesi i tyre Famous Familigia
Pizza,"pushtoi" edhe zonėn tregtare nė aeroportin ndėrkombėtar tė Pekinit. Duke
i bėrė biznesmenėt shqiptarė, vėllezėrit Kolaj, me 66 lokale Faoums Familigia
Pizza. Biznese zyrtare kėto, nė tė tri kontinetet - Amerikė(nė 18 shtete), Europė
dhe Azi. Industria e kėti lloj biznesi, tė quajtur Franchising - "disa restaurante
tė njėjtės firmė", ėshtė nga mė populloret dhe model biznesi nė SHBA-sė. Famous
Familigia Pizza,qė njihet si biznesi zyrtar i vėllezėrve Kolaj, nga Kosova,
ėshtė fitues i dhjetra medaljve dhe titujve nga mė prestigjozėt nė Amerikė,
pėr restaurantet. Biznesi i tyre, ėshtė sponsori i disa filmave tė njohur amerikan,
i fushatave elektorale, dhe fushatave humanitare. Ata kanė njė biznes tė suksesshėm,
kryejnė vepra bamirėsie dhe janė njujorkezė tė vėrtetė, thonė gazetarėt amerikanė.

Famous Familigia Pizza, ka dhėnė njė kontribut tė veēantė me anė tė vėllezėrve
Kolaj nė ēėshtjen e Kosovės, kėtu nė SHBA-sė. Ata e kanė pėrkrahur e mbėshtetur
me mjetet financiare, ēlirimin dhe pavarėsisnė e Kosovės, dhe shumė veprimtari
e aktivitete tė tjera, tė komunitetit shqiptarė. Vėllezėrit Kolaj, i kanė thėnė
medies shqiptare se duan qė suksesi i tyre tė jetė afatgjatė, dhe se filozofia
e tyre nuk ėshtė vetėm tė rrisin bizneset, por, edhe tė ndihmojnė tė tjerėt
dhe t'i japin komunitetit shqiptarė. Nė fakt ata e kanė bėrė traditė tashmė,
qė tė ndajnė njė pjesė tė tė ardhurava tė tyre, shoqatave bamirėse dhe tė ndihmojnė
nė raste fatkeqėsish tė mėdha. Kėshtu bėnė ata edhe me rastin e Uraganit Katrinės:
"Uragani Katrina pati efekt tė madh, shumė njerėz humbėn jetėn dhe ekonominė.
Ne kemi mbledhur rreth 40 mijė dollarė nė restorantet tona.", kanė thėnė ata.
Nuk janė shumė tė bujshėm dhe thonė se gjėja mė e mirė qė mund tė bėjnė pėr
komunitetin shqiptar ėshtė qė tė kenė njė emėr tė mirė, duke pėrhapur kėshtu
emėr tė mirė edhe pėr shqiptarėt e tjerė, e t'u tregojnė atyre se si mund tė
bėshė biznes. Gjithmonė kur bėhet fjalė pėr vėllezėrit Kolaj, pronarėt e Famous
Famiglia, njė aktivitet i suksesshėm picerish me qendėr nė New York dhe i pėrhapur
nė 18 shtete tė tjera tė Amerikės.
Familja Kola
nga Kosova - Familja Piza nė SHBA-sė Mbasi jetuan disa vjet si emigrantė nė
Frosinone - Itali, mamja e tyre Roza dhe pesė fėmijėt mbrritėn nė vendin e ėndėrrvave.
Ndoshta, duke menduar tė realizojnė njėrėn prej ėndėrrave tė tyre, biznesin
e suksesėshm nė Amerikė. "Kėtė biznes e kemi filluar nė 1986-ėn, qysh 19 vjet
tė shkuara. Jemi katėr vėllezėr. Kemi pasur sukses tė mirė. Kemi pasur mundėsi
me e rritė biznesin, me punėtorė dhe partnerė tė mirė. Sot, kemi mė shumė se
56 lokale, vetėm nė 18 shtete tė Amerikės. Dy lokalet e fundit janė hapur nė
Europė dhe Azi, Hong Kong dhe Kinė mė sė fundi.
Jemi tė kėnaqur dhe shpresojmė tė hapim edhe mė shumė lokale nė Amerikė", thotė
Paulin Kolaj, president i kompanisė. Kjo kompani ėshtė ngritur nga katėr vėllezėrit
Kolaj. Ai thotė se kur mendon sesi e kanė filluar aktivitetin, ėshtė mirėnjohės
qė kanė arritur kaq shumė: "Ky vend(SHBA) tė jep shanse tė vėrtetė pėr ēdo lloj
race dhe kombėsie. Amerika, ėshtė vend emigrantėsh. Jam i kėnaqur se babai ynė
ka pasur dėshirė tė na sjellė nė kėtė vend pėr shans tė vėrtetė. Baba jonė na
ka vdekur, kur ishim tė vegjėl, ishte i ri nuk ka pasur mundėsi tė vijė kėtu,
por shyqyr zotit ne patėm mundėsi tė bėjmė diēka me jetėn tonė dhe pėr tė respektuar
emrin e babait tonė, pėr tė nderuar nėnėn tonė, sepse ėshtė grua e mirė dhe
kjo ėshtė njė nxitje e madhe". Vėllezėrit Kolaj Ndoi, Paulini, Gjoni dhe Gjergji
dhe motra e tyre, Zoja, kanė lindur nė Budisalc tė Kosovės, por ėndrra e tė
atit, Pashk Kolaj, ishte qė tė vinin nė Amerikė. Ai sė bashku me gruan, Rozėn,
shkuan nė fillim nė Itali, ku i ati fatkeqėsisht vdiq pa e parė Amerikėn. Roza
me vėshtirėsi i mbajti fėmijėt dhe, mė nė fund, i solli nė Amerikė nė vitin
1970.
Gjon Kolaj
thotė se pėr suksesin falenderon zotin dhe tė atin, i cili saktrifikoi jetėn
e tij qė ata tė bėnin njė jetė mė tė mirė". "Nėna ime ėshtė prova qė ēdo gjė
ėshtė e mundur. Kur ajo erdhi kėtu ishte nė tė tridhjetat me pesė fėmijė, nga
tė cilėt mė i vogli vetėm disa muaj. Dhe kjo tregon se nėse dėshiron diēka me
gjithė shpirt, nėse punon me gjithė pėrpjekjet e tua, mund ta arrish. Dhe jeta
jonė ėshtė prova pėr njė gjė tė tillė. Dhe ne duam tė arrijmė akoma mė shumė".
Gjon Kolaj ėshtė i lumtur pėr suksesin e deritanishėm dhe shpreson qė kompania
tė zgjerohet edhe mė shumė: "Jam vėrtet i lumtur, sepse ka qenė njė rrugė e
gjatė pėr ne qė nga Kosova, nė njė kamp nė Itali dhe qė tė arrijmė mė nė fund
nė vendin ku realizohen tė gjitha ėndėrrat e botės,. Pra, ne treguam se jemi
kompani e fuqishme dhe vitin tjetėr do tė zgjerohemi edhe nė vende tė tjera".
Planet pėr zgjerim pėr kėtė kompani me qarkullim 35 milionė dollarė nė vit,
pėrfshijnė 20 pika tė mundshme shitjeje nė vende nga mė tė rėndėsishmet e qyteteve
mė tė mėdha nė Amerikė. Kryesisht nėpėr aeroportet ndėrkombėtare nga New Yorku
e deri nė Hong-Kong e Pekinė mė i fundit. Por pėr ta treg tėrheqės ėshtė Evropa
dhe ėshtė e natyrshme qė, nė kėtė kuadėr, tė mendojnė pėr Shqipėrinė dhe Kosovėn:
"Ne kemi ndėrmend tė shtrihemi edhe nė Evropė, nė Shqipėri dhe nė Kosovė, se,
nė fund tė fundit, ne nga Kosova jemi. Njė gjė e tillė do na jepte kėnaqėsi
familjare", thonė ata.
Kjo, pra, ėshtė
historia e suskesit tė, Paulinit, Gjonit dhe Gjergjit, tė njohur si "Vėllezėrit
Kolaj" qė donin tė ēonin nė vend ėndrrėn e babait tė tyre. Ata janė katėr vėllezėr,
por tre prej tyre ishin dje edhe mysafirėt e televizionit FoxBusniss." Dhe,
duket se ia kanė arritur qėllimit, thotė gazetari i emisionit FoxBuisness, David
Asman pėr familjen shqiptare nga Kosova, pronare te restoranteve "Famous Famiglia
Pizza", qe ka biznes ne 18 shtete te Amerikės, shtetet dhe vendėt mė tė mėdha
nė SHBA. Dhe qė ditėt e fundit ata e dėrguan biznesin e tyre Famous Familigi
Pizza edhe nė Kinėn e largėt, aeroportin ndėrkombėtar tė Pekinit" nė prag tė
lojrave olimpike"Pekini 2008".
Biznesment e suksesėshm nga Kosova, janė bijėt e njė emigranti patriot dhe i
ikur nga sundimi sllavo-komunist. Ata tėrė jetėn e vet ia kan dedikuar, familjes
sė tyre nė rradhė tė parė dhe shqiptarėve. Ata me aftėsitė e tyre, i'a arritėn
nė SHBA-sė, vendin e munėdsive tė mėdha, tė krijojnė "principatėn" e tyre tė
biznesit - me 66 lokale Famous Familiglia Pizza. Duke i ndezur "dritėn jeshille"
prosperitetit personal, e familjar, dhe nė fund tė kontribojnė aq shumė duke
bėrė diēka, atė ēfarė edhe mund tė bėnin ata si biznesmenė pėr Kosovėn e ēėshtjen
shqiptare. Vėllezėrit Kolaj kanė hyrė nė rrugėn e suksesit e tyre, dhe kėtė
e kanė arritur dhe vazhdojnė t'i realizojnė nė tokėn e lirisė dhe kampionen
e demokracisė nė botė Shtetet e Bashkuara tė Amerikės.
BEQIR SINA, New YorkNEW YORK CITY: Dy puntorėt e njė pallati nė Manhattan -New York, tė
dy emigrant shqiptar, shkruajn gazetat e pėrditėshme tė New Yorkut, janė shumė
afėr tė marrin titullin "Hero i qytetit". Kjo pėr arsye se ata kanė bėrė njė
gjest tepėr njerėzor, nė momentin qė po digjej njė ndėrtesė nė pjesėn perendimore
tė qyetetit, ata hidhen mes flakėve tė shpėtojnė jetėn e njė gruaje rreth tė
40 -tave.
Ata janė Endri Brahimaj, 19 vjeē, dhe Izet Neljkovic, 44 vjeē, tė cilėt megjithse
punonin nė njė ndėrtesė tjetėr qė ndodhej pėr karshi pallatit qė mori flakė,
u "pėrlanė" me flakėt, pėr tė shpėtuar jetėn e njė gruaje qė duhej ndihmuar
pasi kishte mbetur e rrethuar nga flakėt. "Tė ndihmojė njėrėzit, kjo ėshtė detyra
ime ," thotė me gjithė zemėr Neljkovic, banor i qytet -lagjes Astoria, Queens,
i cili ka emigruar nė SHBA-ės, nė vitin 1995, nga Mali i Zi dhe punonte nė ndėrtesėn
"Level Club - nė Manhattan - New York.
.Me tė parė zjarrin nė pallatin pėr karshi, tha ai, vrapova me shokun tim, dhe
i ramė tė gjitha zileve duke u bėrė thirrje njėrėzve tė dalin jashtė sa mė shpejt,
se zjarri po kaplonte ndėrtesėn" u tregojė, ai gazetarėve pas ngjarjes. Njė
banore e vjetėr e kėsaj ndėrtese ajo qė shpėtoi nga flakėt, Judith Rice ishte
duke pirė kafen, dhe dėgjuar radion kur dėgjojė zhurmėn e madhe.
Brahimaj shqiptari tjetėr i cili mori pjesė nė aksionin pėr shpėtimin e njėrėzve
nė ndertesėn qė po digjej, tha se ēdo gjė ėshtė e shkrumbuar, gjithēka ka rėnė
pėr tok, tha ai . Tetė zjarrėfikės dhe punonjės tė emergjėncės u lėnduan dhe
janė shtruar nė spitalin mė tė afėrt St. Luke's-Roosevelt Hospital. Zjarri filloi
nga ēatia dhe e pėrfshiu krejt ndėrtesėn, thanė hetuesit e kėsaj ēėshteje tė
cilėt po vazhdojnė tė hetojnė shkaqet.
Deshmitarėt thanė se panė njė burrė qė vrapojė shpejt drejt njė ndėrtese, i
cilli kishte marrė zjarrė shkruajn tė pėrditėshmet njujorkase sot herėt nė mėngjes.
Ato shkruajn se njė puntor i njė pallati tjetėr u fut mes flakėve tė njė pallati
qė ndodhej nė rrugėn 254 West dhe 73rdSt. Ai e bėri kėtė gjest pėr tė shpėtuar
njė grua e cila duhej ndihmuar pasi ishte e rrethuar nga flaka e tymi i madhė,
qė kishte pushtuar katin e lartėm tė njė ndėrtese antike nė kėtė lagje.
Puntori mėsohet se ėshtė njė emigrant me origjin nga shqiptarėt e Malit tė Zi,
dhe quhet Izet Nelkovic. gruaja e cila e ka jetėn e saj tash fal ndėrhyrjes
sė guximėshme tė shqiptaro - amerikanit Izet Nelkovic, tha se u gjenda nė njė
moment tepėr tė rrezikėshim pėr jetėn e saj pasi ajo ishte krejtėsisht e pambrojtur.
'Isha duke u bėrė gati pėr punė dhe nuk kisha dėgjuar asgjė dhe nuk e ndjeva
tymin", tha ajo teksa pashė njė burrė qė ndėrhyri me njėherė dhe mė "shqyu"
derėn.
Unė nuk veprova fare pasi dėgjova zėrin e tij teksa thėrriste me tė fort "dilni
mėnjėher jasht - dilni menjėher jasht". Sapo, unė edhe ai burri(Izet Knelkovic)
qė u ngjitė deri tek kati, i cili po pėrfshihej nga fakėt dhe mė "pėrlau" mua
duke zbritur fluturimthi, nėpėr shkallėt e ndėrtesė, njė shpėrthim i fuqishėm
i ndie kur shpėrtheu njė tubi i gazit. Njeriu qė shpėtoi jetėn time, u tha gazetarve
njujoraks gruaja, e cila quhet Judith Rice, njė grua e tė 40 tave, e vuri veten
nė rrezik nė kohėn kur ai pėr tė mė shpėtuar mua, u fut edhe vet nė mes tė flakėve
dhe ai shėptoj sė bashku me mua edhe shpėrthimit tė bomblės sė gazit. Ajo tha
se New Yorku, tashti duhet tė jap kėtij njeriu unanimisht ēmimin "Njeriu i Vitit",
qytetarit njujoraks Izet Nelkovic.
Mė pas tha ajo pashė se nė vend ngjarje ia mbrritėn forcat e policisė, shėrbimi
i emėrgjencės dhe skuadrat e zjarrėfikėsve tė qyetit, tė cilat e vunė nėn kontroll
situatėn dhe shmagėn njė katastrofė mė tė madhe, nė orėt e hershme tė mėngjesit,
kur i gjithė pallti pothuajse ishte nė gjummė. Pesė nga zjarrėfikėsit pėsuan
lėndime tė lehta gjatė punės pėr shuarjen e zjarrit. Gazetat kėtu shkruajn sot
se qyteti i Nju Jorkut, pėr gjestin e tij me siguri ka pėr ti shpallur tė dy
shqiptaro amerikanėt me tituulin "Hero i qytetit". Kėshtu pothuajse mendojn
tė gjitha gazetat lokale dhe televizonet e qytetit, tė cilat gjatė gjithė ditės
transmetuan raporte tė drejpėrdrejta nga vend ngjarja.
Ky ėshtė rasti i parė qė njė shqiptar kryen njė akt tė till - kur ai vė veten
nė rrezik dhe shpėton jetėn e njė njeriu tjetėr. Gjesti i tij ka prekur thell
qytetarėt njujorkas, tė cilėt gjatė intervistave tė tyre e quajn si tė pabesueshme
qė njė qytetar i thesht tė futet nė mes tė flakėve tė shpėtojė njė jet njeriu.
Ngjarja duket se e rriti mė shumė reputacionin i mirė tė shqiptarėve nė New
York.

BEQIR SINA, Nju Jork
derguar erenikut: Sun, 22 Jun 2008 19:59:45 EDT
botua: Ehėnė 23 qershor, 2008 2:00 pm
Veshjet popullore, flamujt kuq e zi, ritmi i muzikės e valleve popullore
shqiptare, ka zgjuar vėmendjen dhe kureshtjen e njujorkeszve tė shumtė, pėr
ndjesinė dhe vlerėn e tyre
MANHATTAN NEW YORK: 21 QERSHOR, 2008 - Pavarėsisht gjuhės dhe kulturave tė ndryshme, duket se folklori tradicional i ēdo vendi rreth e pėrqark globit, ėshtė ajo qė i bėnė bashkė tė gjithė komunitetet. Ajo i bėnė ata tė mblidhen nė njė paradė tė vetme, dhe nė tė njėjtin shesh - nė metropolin e botės, qytetin e New Yorkut. Sikurse edhe Shqipėria, Kosova, Maqedonia, Mali i Zi, Presheva, Bujanovci, Medevegja dhe Ēamėria, e gjitha sė bashku, festuan disa orė nė bulevardin kryesorė tė New Yorkut, nė njė vend nė tė njėjtėn ditė dhe nė tė njėjtin flamur - Kuq e Zi. Ka disa vite qė kjo paradė, e organizuar nga bashkia e qytetit dhe OKB-ja - Fondi Ndėrkombėtar i Emigrantėve, ėshtė kthyer nė njė festival madhėshtor, ku marrin pjesė rreth 100 vende tė botės. Ndėrsa miliona njujorkas dhe turistė tė huaj e ndjekin defilimin e tyre nė segmentin mes dy rrugėve nė zemer tė qytetit. Pjesėmarrėsit kaluan nė njė prej bulevardeve mė tė bukura afėr njė prej parqeve tė mėdha, nė zemėr tė New Yorkut.
Kjo ishte Parada 23-tė, dhe kėsaj rradhe u mbajtė me moton :"Udhėtim Rreth e pėrqark Botės" - "Journey Around the World". Kėtė paradė qyteti multietnik, multikulturor dhe multitraditave, New Yorku, i 12 milion banorėve, e ka festėn e tij - e cila, ka nisur fillimisht tė kremtohet nė bazat komunitare, nėpėr lagjet e emigrantėve, por mė pas parada i ėshtė afruar shumė zemrės sė qytetit,(midtown) duke mbledhur pėr ēdo vitė, muzikėn foklorike, kulturėn e traditėn e tė gjithė globit. Kėsaj feste pėr tė 10 herė i ėshtė bashkuar edhe komuniteti shqiptar i New Yorkut, dhe i tė tri shteteve pėr rreth tij.
Organizatorėt vlerėsojnė, se kjo festė simbolizon unitetin mes njerėzve nė pjesė tė ndryshme tė botės
Gjatė defilimit nė rrugėn simbolike "America", grupi i shqiptarėve me rreth
500 pjesmarrės, me veshjet popullore, vallėtarėt e instrumentistėt e shumtė,
e tė organizuar bukur, kanė performuar nė kėtė rrugė tė shoqėruar nga entuziasmi
i madh i qindra emigrantėve tė tjerė. Sipas organizatorėve, tė komuniettit shqiptarė,
tė cilėt, janė djem dhe vajza tė reja tė mbledhura nė forumet shqiptare si "TheAlbanians.com,
Shkodraonline, Rina Shqiptare nė New York, ky manifestim tash e tutje do tė
jetė tradicional dhe do tė jetė gjithė shqiptarė e apolitik. Ata faleminderojnė
me kėtė rastė, edhe biznesmenin e suksesėshėm nga Peja, nė New York, zotin Fadil
Idrizin dhe vėllezėrit e tij, nga Famiglia Pizza, pėr sponsorizimin e bėrė.
Nė krye tė paradės ishte vendosur edhe Isntitutit "Gjergj Kastrioti Skanderbeg",
nė Staten Island, shoqata Ēamėria, Liga Qytetare Shqiptaro Amerikane e tjerė.
Festivali i muzikės, ose festa e komuniteteve, njė nga manifestimet mė tė mėdha
multikulturore e multietnike, me grupe folklorike nga komunitet qė kanė emigruar
nė Nju Jork, nga vende e kultura tė ndryshme kryqė e tėrthor rruzullit, kėsaj
rradhe pėr shqiptarėt pati dy figura tė nderura nė krye tė festės. Nė paradė
shiritin blu ose "Nderi i Paradės" e mbajtėn presidenti i Ligės Qytetare Shqiptaro
Amerikane Joseph J. DioGuardi - ish kongresmeni republikan i New Yorkut, dhe
gruaja e tij Shirly Cloyes - DioGuardi, kėshilltare e ēėshtjeve Ballkanike.
Nė fillim tė defilimit, Edward Juarez-Pagliocco, President i Fondacionit Ndėrkombėtar
tė Emigracionit, i shoqėruar nga DioGuardi dhe Shirli Klojes, tha se me pjesmrrajen
e kėtyre viteve tė shqiptarėve, ėshtė bėrė njė ndėr shembujt mė tė mirė tė integrimit
dhe tė komunikimit ndėrkulturor, tė emigrantėve, nė SHBA-ės edhe me kumonitetitin
e shqiptarėve tė New Yorkut.. " Ne jemi tė lumtur, tha ai, se nė kėtė ditė tė
mrekullueshme, tė kemi nė kėtė paradė edhe grupet e emigrantėve shqiptarė, me
kostumet e tyre shumė tė bukura. Éshtė e disata herė qė marrin pjesė shqiptarėt
dhe defelimi i tyre ka qėnė fantastik dhe ka tėrhequr vemendjen e njujorkezve".
Edward Juarez-Pagliocco, President i Fondacionit Ndėrkombėtar tė Emigracionit,
i ka uruar mė pasė mirseardhjen nė familjen e madhe tė kėsaj feste, edhe shtetin
mė tė ri tė botės, Kosovėn - duke thirrur "Welcome Kosova - Mirėse-erdhe Kosova"!.
Nė kėtė Paradė,shqiptarėt e Amerikės, kėtė herė ashtu si edhe nė paradat kaluara
u prezentuan me grupe tė rinjėsh e tė rejash, vajzash tė reja dhe djem tė rinjė,
pjesmarrės tė tė gjitha moshave, me veshjet e tyre popullore, flamujt kuq e
zi, simbolet tona kombėtare, ritmin e muzikės e valleve popullore shqiptare,
duke zgjuar vėmendjen dhe kureshtjen e njujorkeszve tė shumtė, pėr ndjesinė
dhe vlerėn e tyre. Nė paradėn e 23-tė, u paraqitėn dhjetra grupe shqiptare,
pėrfaqėsues tė shoqatave dhe shkollave tė ndryshme nga Nju Jorku.
Ky, thanė organizatorėt, ishte njė ndėr shembujt mė tė mirė tė integrimit dhe
tė komunikimit ndėrkulturor, tė emigrantėve, nė SHBA-ės. Gjatė marrėshimit tė
grupit tė shqiptarėve , nė sheshin Amerika, ushėtinte zėri i folėsve nga autorpolantėt
e fuqishėm, kur njėri prej organizatorėve u tregonte miliona njėrėzve nė dy
anėt e rrugės, se kush ėshtė Shqipėria, lavdėronte pjesėmarrėjen e emigrantėve
shqiptar, dhe kontributin e tyre nė Nju Jork. Dhe prezantojė se sė bashku me
Shqipėrinė defilonte edhe shteti mė i ri i botės Kosova.














![]() |
| Ramadan Kurtaj, 27, was killed in the Upper East Side crane collapse on May 30, 2008. |
![]() |
| Donald Leo, 30, was killed in the Upper East Side crane collapse on May 30, 2008. |
|
postuar erenikut: Sun, February 17, 2008 7:17 am botuar: E dielė 17 shkurt, 2008 10:00 pm Gjysmė milonė shqiptarė dalin nė sheshet e rrugėt e Amerikės pėr tė festuar Pavarėsinė e Kosovės
NEW YORK CITY : Nė tė gjitha territoret e Shtetve tė
Bashkuara tė Amerikės
dhe Kanadas, vendbanimet e shqiptarve, ka filluar festimi masovik, e njė
feste qė kėtu, ka mė shumė se 100 vjet qė e kanė pritur, shqiptarėt e
Amerikės,
prej shpalljes sė Pavarėsisė tė Shqipėrisė mė 1912. Sot, janė mė shumė se
500
mijė shqiptarė(gjysmė milioni), fėmijė, tė rijė e tė reja, gra e burra,
pleq
e plaka, qė me lotė gėzimi nė sy, po e pritėn lindjen e diellit - diellin
e
kėsaj dite tė bardhė dhe tė rėndėsishme, qė edhe shqipėtarėt me nė fund
kėto
lotė shekullorė, t'i shėndrojnė nė gėzim e hare tė papėrshkrueshme. Asnjėherė, nuk mbahet mend nė historinė e Amerikės, qė tė jenė parė kaq shumė shqipėtarė. Asnjėherė nė histporinė e kėtij vendi nuk janė parė kaq shumė flamurė kuq e zi - qė thuaje se kanė mbuluar e veshur kuq e zi kryeqytin e Amerikės Washingtonin D.C, qytetet e shtetet mė mėdha amerikane New Yorku-n, Detroitin, Ēikagon, Bostonin, Floridėn, Kaliforninė, Teksasin, Arizonėn, New Jersey, Kenektiket, Pensillvaninė, Karolinėne Veritu e tė Jugut, Atlantėn, Toronton, Montrealin, Vankuverin,Visnskosin e tė tjera. Shqipėtarėt e kėtueshėm nga e gjithė Amerika e Kanadaja, kanė dalė tashmė nė rrugė e sheshe pėr tė festuar kėtė ditė tė madhe, ditė historike, e cila vjen menjėr pas asaj tė 1912. Sot, tė gjithė po festojnė, duke mos harruar se kemi me vete, mikun e madh dhe tė pėrjetėshėm tonin Amerikėn e George Washingtonit, Ullsonit, Bushit tė parė, William Jefferson Clintonit dhe George W, Bush! E gjithė kjo po ndodh kur vetė Shtetet e Bashkuara tė Amerikės, pra amerikanėt nesėr fetojnė ditėn e Presidentit tė SHBA- Presidnent Day . Ēdo shqiptarė nė Amerikė, mė kėtė rastė po kėrkon tė bėhet pjesė e historisė sė kombit tonė.
Nė zėmer tė qytetit 12 milion banorėsh, metropolit tė botės New York, nė
sheshin e famėshėm Time Square, defilohet nga studentė, dhe nxėnės
shqiptare tė shkollave tė ndryshme me veshje kombėtare, flamurin kuq e zi,
dhe kendohėt e vallėzohet nė shesh vetėm shqip. Mė pasė festa kalonė nė
shtėpinė e Vatrės, Vatrės, sė kolosėve tė kombit . Nė shtėpinė Federatės Panshqiptare
tė Amerikės VATRA, e udhėhequr nga mėmėdhetarėt e shquar, e kombit Faik
Konica, Fan Noli, Koēo Dako , Kristo Thanasi etj. dhe deri sot tek
pasardhėsi i tyre Agim Karagjozi.Mė pasė Lėvizja e Legalitetit pėr
Amerikė, ka ftuar edhe Ligėn Qytetare Shqiptaro Amerikane, ta festoin sė bashku nė njė
mjedis
festiv nė New Jersey. Ish luftėtarėt e Bataloinit luftarak "Atlantiku" dhe
fondacionit "Vendlindja Thėrret", pikėrishtė nga ai vend ku gati 10 vite mė
parė u nisėn pėr tė luftuar ushtarėt e kėtij Batalioni tė ēlirojnė Kosovėn,
Royal Regency Hotel, nė Yonkers, do tė mblidhen jo pėr tė luftuar, por pėr
tė
festuar.Kisha katolike shqiptare nė meshėn e mesditės do tė jap meshėn e pavarėsisė sė Kosovės, ashtu si dhe Xhamia do tė kryej lutje fetare pėr pavarsinė dhe do tė ndajė gostisi pėr besimtarėt me kėtė rastė. Janė paraljmėruar sot gjatė ditės edhe "defilime" nėpėr rrugėt e qyteteve, Bruklin, Bronks, Qiuns, Staten Island, me makina tė mbuluara me flamurin kuq e zi dhe atė Amerikanė. Do tė ketė nė mbrėmje koncerte festive nė restorantet , klubet e lokalet e shqiptarve nė Amerikė e Kanada. Disa restorante e lokale i japin pijet falas dhe ushqim falas. Atmosfera ėshtė mjaft madhėshtore dhe gėzimi ka mbrritur kulinacionin e tij./teksti:b.sina/foto:n.syla/ |
Nju
Jork: Festa me shpresėn qė viti i ri 2006 - tė shenojė vėrtet njė fillim tė
ri
nga - BEQIR SINA, Nju Jork
Viti i Ri 2006 ne SHBA-se - Shqiptaret festoin me flamurin Kuq e Zi - me kenge e valle popullore nga te gjitha viset e Shqiperise

Time
Square - Broadway (NEW YORK) :
Rreth nje milion njujorkas adhurues te kesaj feste, at'a qe po e festojne
pothuajse ēdo Vit te Ri ne sheshin legjendar "Times Square",
kane "injoruar" te ftohtin e boren e holle, vetem qe sekondat
e fundit 1' 2' 3' , t'i kalojn mes nje gezimi te papershkueshem me
renjen tradicionale te topit shumedritesh. Viti i ri i njohur edhe si festa
tradicionale mbarenjerezore, e gjitheperfshire kjo kryq e terthor rruzullit,
shenohet sipas zakoneve e traditave te ndryshme. Mes disa riteve te zhurmshe
ne shume vende te botes, ne vazhden e tradites me muzike, me fishekzjarre dhe
mbremje festive.
Nderrimi i motmoteve sipas matjes se kohes - ne matjen djellore, fillon me nje ishull te vogel ne Oqeani. Atje njerez gjysem lakuriq mblidhen rreth zjarrve e vallezojne e kendojne. Ne pjesen tjeter te botes, Viti i Ri erdhi me pranin ne sheshe te miliona njereze . Ne Australi ne mesnate jane te paret ata qe festojn ardhjen e vitit te ri ne planet. Kryeqyteti i Australise - Sidni me nje manifestim me fishekzjarre prane portit te qytetit, duke mos perfillur rete e tymit te shkaktuara nga "zjarret" e "tymnajat" e festes, i kane thene lamtumire 05'se "GOODBYE '05 " dhe kane uruar mirese erdhe 2006-ta"Welcome 06' ". Kryeqyteti i Australise - Sidni - njihet zyrtarishte i pari qe prete vitin e ri.

Miliona
njerez priten ne sheshe Vitin e Ri 2006
Ne Japoni nderrimi i motmoteve shenohet krejt ndryshe. Dhjetra mijera
njerez vizitojn sipas tradites se tyre tempujt dhe vendet e shenjta. Ne
Japoni, Kine edhe disa vende te tjera aiatike adhuruesit e festes se Vitit te
Ri e kaloin vitin qe lene pase per te bere lutje per fat me te mire
ne vitin e ri. Dhe ne formen e nje zotimi per vitin e ri, udheheqesit e Japonise,
Kines dhe Korese se Jugut dhe Veriut te premtojn se do te permiresojne
marredheniet mes vendeve te tyre qe nganjehere jane te ngaterruara.
Mirpo, ajo ēka eshte me interesante tek shqiptaret, eshte fakti se : "E
vetmja feste qe nuk kishte se ēfare t'i bente sistemi komuniste, ishte Viti
i Ri". Shqiptaret, per vitin e Ri ne Shqiperi me nje lloj tradite
fare te thjesht kryesisht neper rrethe te aferta familjare, te
gezushme kalonin Vitin e Ri ne Shqiperi e Kosove edhe nen rregjimin
diktatorali. Shqiptaret Vitin e Ri gjate viteve te erreta,
e shihnin si te vetmen fest qe i ndante ate bote nga ideologjia komuniste.
Perfshire ne vargun e festave te fund-vitit shqiptaret e Amerikes kane pothuajse nje muaj qe kane filluar festimet ne komunitet. Dje, ata kane organizuar ne mbi 30 - lokale, vetem ne Nju Jork e per rreth nje pritje madheshtore te ardhjes se Vitit te Ri. Ne keto festime masive moren pjese ne ēdo lokal me qindra e qindra bashkeatdhetar emigrante shqiptare te emigrauar ne kohe e rrethana te ndryshme. Por, ashtu si edhe e gjithenje te perfshire ne kete gezim te madh bashkeatdhetar tane nuk u ka munguar, flamuri Kuq e Zi si dhe simbolet e tjera kombetare, muzika popullore nga te gjitha trevat dhe ushqimi tradicional e vendlindjes .

Nderkohe, qe ata e kane festuar me organizime dhe koncerte festive, nuk u kane munguar edhe kengetaret nga me te mire te ardhur nga Shqiperia, Kosova e trojet e tjera Etnike. Ne menyre te veēante qytetaret dibrane me banim te perhershem ne Amerike, perfaqesues te fushave te ndryshme dhe te jetes politike e kulturore, biznesmene te komunitetit, festuan ne "Micali Terrace", restorantin e njohur ne Bruklin. Por, edhe emigrantet shqiptare ne shtetet e tjera federale te banuara nga shqiptaret ne Amerike,
e kane festuar me plote gezim e hare - Vitin e Ri 2006.
Ne Evrope, njerezit festuan neper sheshet ku mblidhen me miliona njerez prej nga Moska, Tirana, Prishtina e deri ne Rajkevik, per te sfiduar edhe temperaturat shume te ulta, qe jane padyshim ne "zemren" e dimrit, per te marre pjese ne ceremonite festive, perfshire ketu koncerte me muzike dhe kercime, dhe natyrisht - me shume fishekzjare. Ne Paris qindra mijra vete u mblodhen Champs-Elysees per te festuar vitin e ri, nderkohe qe mberrinin lajme per dhune sporadike ne pjese te tjera te Frances. Megjithe masat e forta te sigurise pati njoftime per djegien nga te rinj te disa makinave dhe goditjen me gure te zjarrefikesve. Ne Londer nje greve e pjesshme e punonjesve te metrose nuk arriti qe te ndrydhte shpirtin e festimeve. Piku i tyre ishte shperthimi masiv i fishekzjarreve ne buze te Tamizit jo larg Big Benit. Ne Londer, te patrembur nga masat e shtuara te sigurimit, mijera mbushin sheshin Trafalgar ne qender te kryeqytetit per te degjuar oren e famshme Big Ben te njoftonte ardhjen e vitit te ri ne Britani. Miliona njerez ne te gjithe boten festuan ne oret e para te se djeles momentin e nderrimit te viteve. Megjithe shkaterrimet ende te dukeshme qe la uragani Katrina, Nju Orleansi, e priti vitin e ri me fishekzjarre, koncerte dhe nje procesion tradicional jazz ne nderim te viktimave te uraganit.

Nju
Jork : Mes gezimit masa sigurie ndjehen kudo .....
Qyeti qe kryen nderrimin me madheshtor te ndrrimit te viteve, pa tjeter qe eshte mrekullia e botes Nju Jorku. Nen masa te rrepta sigurimi, edhe te nje interesimi te jashtezakoneshem ne Nju Jork, ku fundi i vitit ne historine e qytetit u shenohet me hedhjen tradicionale te nje topi te kristalte ne qender te sheshit te mirenjohur 'Time Square'. Ne kete shesh afro nje milion vete marren pjese ne keto festime, ēdo vit te ri. Ne operacionin me te rrepte te sigurise ne historine e ketyre festimeve, afro shtate mije police i kontrollojn pjesemarresit me pajisje qe zbulojne lende radioaktive apo kimike.
Kur eshte e gjitha pothuajse e trazuar jane ende te tensionuara marredhenjet sociale e politike anembane botes, dhe kur ekonomia globale duket teper e lekundur, banoret e Nju Jorkut ndoshta do te jene te vetemit me shpresen qe viti i ri 2006-, te shenoje me vertet nje fillim te ri, thone, analsitet e ketyre problemeve nderkombetare.
Ēdo
vit, qindramiliona njerez rreth e perqarke botes, i hedhin syt nga sheshi
i fameshem ne Nju Jork, "

Mirëpo te miliona njerezve,
shpesh her u ka lindur pyetja:" Ēfare eshte ky "top", kur ai
filloi te simbolizoi ndrrimin e viteve ne Nju Jork? e tjer.... Kesaj pyetje
i pergjigjet dhe historia e ketij sheshi qe njihet me emrin"
Forma ne ndertimin e "topit" dhe materiali qe eshte perdorur gjate viteve ka ndryshur perberjen, madhesin, peshen dhe ndriēimin e simboliken, pothuajse ēdo vite te ri, duke filluar qe nga viti 1955-. Ne nje fushate marketingu ky top per shtate vjet me rradhe prej 1981- deri me 1987- u qujate "I Love New York" - " E dua Nju Jorkun" Ne vitin 1995 "Topi" u vesh i gjithi me metal alumini e me gure te shendrriteshem perqarke, Ne vitin 2002, pas ngjarjve tragjike te 11 shtatorit, 2001, simbolika e ketij "topi" ndryshoje me 500 pjeset e topit ku kishte mbishkrime ne kujtim te viktimave te sulmeve ndaj Qendres Boterore te Tregtare ne 11 shtator.
Singer Mariah Carey (L) and television personality Dick Clark pose in
this publicity photo released by ABC January 1, 2006 at the network's broadcast
of New Year's Eve festivities in Times Square in New York City.Clark
Negociatat filluan pasi pasi drejtues tė sindikatės u kėrcėnuan me burgim pėr shkeljen e ligjit shtetėror qė ndalon grevat e punonjėsve tė sektorit publik.
Sindikata ėshtė ndėshkuar me 1 milion dollarė gjobė pėr ēdo ditė qė vazhdon greva. Greva ka paralizuar sistemin e metrosė sė Nju Jorkut dhe lėvizjen e autobusėve urbanė, tė cilat pėrdoren nga miliona vetė nė ditė. Niveli i biznesit ka rėnė ndjeshėm nė dyqanet e famshme tė qytetit, si dhe nė restorante, muzeume dhe teatro.
Greva ka shkaktuar vėshtirėsi tė shumta pėr rreth 7 milionė banorė. Njujorkezėt thirrėn taksitė, morrėn njeri tjetrin nė makina, madje pėrdorėn edhe biēikletat, por shumica shkuan nė punė nė kėmbė ndėrsa sindikata mbylli sistemin e transporti publik tė qytetit.
Gjatė negociatave disa ditore, sindikata dhe autoritetet e sistemit tė transportit publik iu afruan shumė marrėveshjes, arritėn tė bien dakort pėr pagat, por nuk arritėn tė zgjidhnin pensionet dhe sigurimin shėndetėsor pėr punonjėsit e rinj.
Ligjet e shtetit tė Nju Jorkut i ndalojnė grevat e punonjėsve tė sektorit publik, tė cilėt tani ndeshen me gjoba tė larta pėr ēdo ditė qė nuk dalin nė punė.
Kryetari i bashkisė, Majkėll Blumberg, tha se greva do ti kushtojė qytetit rreth 400 milionė dollarė nė ditė. Zoti Blumberg u shpreh me ashpėrsi ndaj sisndikatės sė transportit.
Nga ajo qė kemi mėsuar, pasojat ekonomike do tė jenė tepėr tė rėnda. Mė shumė do tė dėmtohen njėsitė shitėse nė Manhatanin e poshtėm. Qindra dyqane nuk janė hapur dot nė kėtė sezon tė ngarkuar festash dhe disa praktikisht nuk realizuan asnjė shitje. Shumė klientė po anulojnė mbėrritjen nė hotele. Dhe gjithshka pėr shkak tė njė greve tė paligjshme.
Greva la miliona njujorkezė pa transport dhe njerėzit u pėrpoqėn tė gjenin ētė mundinin pėr tė lėvizur nė kėtė ditė tė ftohtė dhjetori. Por shumė prej tyre nuk e humbėn humorin.
Autoritetet e qytetit morrėn masa paraprake pėr tė lehtėsuar trafikun e makinave personale, duke mos lejuar makina me njė person tė hynin nė qendėr, duke nxitur banorėt tė udhėtonin sė bashku dhe duke u kėrkuar shoferėve tė taksive tė transportonin disa persona pėr ēdo rrugė./zėri amerikes/
Krijohet gjendje kaotike - I gjithe qyteti 12 milion banoresh - i paralizuar nga greva
nga BEQIR SINA, Nju Jork
MANHATAN NY : Tė martėn, nė orėt e para tė mėngjesit nė Nju Jork - shoferėt e linjave interurbane, trenistat e linjave tė brėndėshme tė Metrosė, kapiteniria e tragetėve tė linjavė tė brėndėshme tė Sindikatės sė Transporteve "TWU", nisėn njė grevė tė madhe, e cila shkaktoi paralizimin e pjesės mė tė madhe tė tė gjitha linjave qė lidhin qytetin e Manhattanit me pesė lagjet e tjera qytet - lagje, si Bruklinin, Staten Island, Long Island, Bronks, Quins por edhe me shtetet pėr rreth Nju Jersin, Kenektikėt e Pensllvenian.

"Vendimi pėr grevėn u mor tė hėnėn nė mbrėmje nė mbledhjen e pėrgjithshme tė anetareve tė kryesisė sė sė Sindikatave tė Transportit tė Udhėtarėve, qė aktualisht janė tė autobuzave urban dhe interurban, trenistėt dhe kapiteneritė e anijeve dhe tragetėve ", tha pėr median njujorkase presidenti i "TWU 100" Roger Toussaint, president of Transport Workers Union Local 100. Ai tha se ky vendim u mor pėr shkak tė mospėrfilljes sė kėrkesave tona tė cilat janė plotėsishtė tė realizueshme nga qyteti i Nju Jorkut.
Greva, cila ka penguar levizjen e qytetareve ne drejtimet Manhattanit, qyteit ku ndodhet edhe qėndra e mė e madhe nė botė e ekonomisė, financės dhe politikės e instucioneve tė tjera, nė se do te vazhdoje derisa te zgjidhen problemet e ngritura, sqaruan drejtuesit e greves. Media njujorkase ka theksuar se greva do t'i sjellė qytetit njė humbje qė llogaritet deri nė disa miljarda dollarė. Kjo ėshtė hera e parė qė pas 20 - vjetėve, nė Nju Jork tė mbahet njė grev e kėtij karakteri, e zhvilluar nga njė Sindikatė Transporti Udhėtarėsh - kryesore e transportit te udhetareve ne qytetin e 12- miljon banorėve, ku vitete e fundit janė vendosur e jetojnė mė se 100 mijė shqiptarė, dhe shumica e tyre punojnė nė Manhattan dhe udhėtojnė me trena nė Metrotė dhe autobusėt urban.

Mė shumė se 7 milion udhėtar qė lėvizin ēdo ditė nė qytetin mė tė madh tė botės Nju Jorkun, janė dytyruar me "forcė" qė prej sot, tė udhėtojnė mė taksi, mikrobusat privat, ose mjete tė tjera udhėtimi, pasi qė rreth 33,000 drejtues tė transportit tė udhėtarve nė qytet, nė shenjė proteste e kanė nisur njė grevė qė askėrkush nuk e di se kur do tė pėrfundojė. Rreth 12.000 forca tė ruajtjes sė rendit nė qytet, nga Departamenti i Policisė NYPD janė angazhuar pėr futjen nėn kontroll tė gjėndjes qė sa vjen e po rėndohet.
- Autoritet vendore kanė bėrė thirrje tė shmanget kaosi i madh, qė ka filluar tė krijohet nė rradhėt e qytetarėve. Nė hyrje tė stacioneve tė nėndhėshėm nėpėr metrotet e qytetit me zingjira tė mėdha janė mbyllur dyert . E njėjta situatė ėshtė edhe nė stacionet e trageteve dhe ato tė autobusve tė linjave urbane. Me mijra e mijra autobus, trena dhe tragete kanė krijuar vargje tė tėra linjash tė "vdekuara" nė qėndrat e tyre. Nėpėr qėndrat e tyre janė tė vendosura parrulla tė mėdha ku shkruhet "Strike in Effect. Station Closed. Happy Holidays!!!!".

Me mijra puntorė shqiptarė, tė cilėt janė tė punėsuar nė qytet Manhattan janė nė vėshtėrsi . Temperaturat e ulta e kanė vėshtirėsuar edhe rrugėtim e njėrėzve nėpėr rrugė. Shoferėt e drejtuesit e grevės kėrkojnė rritjen e pagės nga 6-% deri nė pesė pėrqind nga 25 dollar ora deri nė 35 dollar ora, ēka d.t.th deri nė 250 - 300 dollar nė ditė pune. Grevistėt kanė kėrkuar rritjen e moshės sė daljes nė pension nga 55 vjetė qė ėshtė aktulishtė nė 62 - deri nė 66 - vjetė. Majori i qytetit Majkel Blumbberg dhe Governatori i shtetit George Pataki e kanė quajtur grevėn e punonjėsve tė shėrbimit urban nė qytetin e Nju Jorkut si tė paligjshme dhe kanė kėrkuar qė pėrsonat pėrgjegjės tė vihen para pėrgjigjėsisės. Autoritet vendore e kanė qujatur grevėn si tė motivuar nga sidikatat tė krjuar me ideologjinė majtiste. Ku kėrkohet qė me revolucion tė arrijė qėllimet e tyre . Ndėrkaq grevistėt thonė se nuk do tė kthehen nė vendet e tyre tė punės pa u plotėsuar kėrkesat e tyre duke lidhur njė kontartė tė re, mes grevistėve dhe autoriteteve tė qytetit.

PENSIONS: The Metropolitan Transportation Authority originally wanted to raise the age at which neė employees become eligible for a full pension from 55 to 62. The union objected. The MTA later agreed to alloė pension eligibility at 55 for new employees, but asked that they contribute 6 percent of their salaries for their first 10 years of employment.
WAGES: The MTA had proposed annual raises of 3 percent. The union wanted considerably higher pay increases; a later MTA offer included annual raises of 3 percent, 4 percent and 3.5 percent.
HEALTH: The MTA wants new employees to contribute 1 percent of their salary to pay for health insurance. Transit workers currently do not have to pay anything for health insurance.
SECURITY: The union wants disaster-preparedness training, folloėing transit system bombings in Madrid and London.
HOLIDAYS: The latest MTA proposal added the Martin Luther King Jr. holiday./ereniku.net/