www.ereniku.net

Rreziqet nga rrymat ekstremiste fetare në Maqedoni

tetor 2010

Shkup: Vlerave kombëtare dhe atyre fetare do të duhej t’u kushtohet më shumë vëmendje që ato të ruhen nga ndikimi i lëvizjeve të ndryshme radikale.

Ishte ky vlerësimi i profesorëve, analistëve dhe përfaqësuesve fetarë në një konferencë të organizuar dite me pare në Shkup.

Kreu i Bashkësisë Fetare Islame në Maqedoni, Sulejman Rexhepi theksoi se shqetëson fakti i tendencave për lëkundje të fesë islame në Maqedoni.

Situata e këtillë, sipas tij, mund të tejkalohet vetëm duke u mbështetur në vlerat e mirëfillta islame.

“Për fat të keq kohëve të fundit ka plasaritje të tendencave të huaja të cilat duan që realitetin tonë ta falsifikojnë si në aspektin shpirtëror ashtu edhe në aspektin kombëtarë. Prandaj ky popull kam bindje se asnjëherë nuk e ka duruar as nuk do ta duron; pra kanë gjet një truall të pafrytshëm pra ku ata janë orientuar këtu në trojet tona në Ballkan respektivisht në Kosovë, Maqedoni në Shqipëri dhe më gjerë’, deklaroi Sulejman Rexhepi, kryetar i BFI- së.

Drejtori i Qendrës shqiptare të studimeve për siguri kombëtare në Tiranë Xhavit Shala theksoi se feja është e lidhur ngushtë edhe me sigurinë e kombit andaj bëri thirrje për kultivimin e islamit autokton te shqiptarët.

“Problem real që kërcënon vlerat kombëtare dhe fetare të shqiptarëve aktualisht është vehabizmi. Lënia e hapësirave te veprimit të kësaj rryme në fenë islame në hapësirat shqiptare, indirekt do të thotë të ndihmosh propagandën antishqiptare të qarqeve më të errëta sllavo ortodokse. Përkundrazi, ngushtimi i hapësirave të veprimit të vahabizmit, do të ishte një kontribut i very jo vetëm për myslimanizmin tradicional shqiptar, por dhe për integrimin euroatlantik të shqiptarëve e për sigurinë tonë kombëtare”, theksoi Shala.

Mënjanimi i rrymave fetare fundamentaliste, sipas Nijazi Muhamedit, duhet të fillojë nga gjeneza e tyre që mund të jetë e shkaktuar nga jashtë apo në shtetet multietnike edhe brenda vetë shtetit. “Lexova një publicist boshnjak që thotë se punë e lehtë është me vehabizmin, ato janë çerdhe të shërbimit të inteligjencies të Serbisë dhe si vepron shërbimi i inteligjencies të Serbisë patjetër të vepron edhe këto kështu që metoda si veprojnë dhe si duhet të zhduken dihen”, theksoi publicisti Nijazi Muhamedi.

Analisti politik, Nexhmedin Spahiu deklaroi se shqiptarët janë popull që i ekspozohet rrezikut të rrymave ekstremiste.

Edhe pse shumica e komunitetit është pragmatiste dhe nuk akcepton rrymat ekstreme qofte ne politikë, qofte në fe, qofte në kulturë apo cfarëdo aspekti të jetës, një pakicë ekstremiste e organizuar mire e me fanatizëm mund të imponohet fare lehtë nëse shfaqet ndonjë rrethanë e jashtme”, theksoi Nexhmedin Spahiu.

Në fjalimin e tij, Spahiu gjithashtu është ndaluar në ekstremet që dalin nga fetë, sidomos në fenë islame tek shqiptare siç është shqetësimi i rritur në Maqedoni nga rrymat kërcënuese ekstreme.

Naser Pajaziti, një nga drejtuesit e agjencisë së lajmeve INA theksoi se kjo konferencë është një fillim shumë i mirë që inicion debat dhe një lëvizje gjithëpërfshirëse për ruajtjen e tradites sonë kombëtare dhe fetare.

Në debat morën pjesë edhe krerët e partive shqiptare, kryetarë komunash, përfaqësues të OJQ-ve, diplomatë dhe personalitete publike. Organizator të konferencës ishin agjencia e lajmeve INA dhe Fakulteti i Shkencave Islame në Shkup./tv ereniku//http://www.ereniku.net/ /n.s.//ina/

Skenarë për largimin e shqiptarëve nga përtej Vardarit

Fejzi HAJDARI
18/08/2009 07:48:00

Edhe një skenarë i errët vandal me nuanca fashizoide dhe të apart’heidit, përshkoi Shkupin. Të tillë në kohët e fundit, sillen vërdallë sikurse të porositur. Qëllimi, objektivi gjithnjë i njëjtë – shqiptarët. Protagonistët, po ashtu të njëjtë, Qeveria dhe organet kompetente, në rastin konkrete Ministria e Punëve të Brendshme. Për “habi” edhe justifikimi i njëjtë – do të ndërmerren masa dhe do të sanksionohen të gjithë “prishësit e rendit publik”. Janë fraza dhe aktorë, tanimë të njohur të realizimit dhe ekzekutimit të skenarëve që po gatuhen në kuzhina shumë te rrezikshme për të ardhmen e Maqedonisë, por që fatkeqësisht faktori i këtushëm politikë shqiptarë, ose nuk donë t’i pranojë si të tillë, ose nuk ka fuqi të bëjë diçka konkrete në kontekst të parandalimit të vazhdimisht të dhunës së dirigjuar edhe nga segmente të caktuara të pushtetit ndaj shqiptarëve. Pra, nuk duhet shumë filozofi dhe mend për të dekonspiruar dhe detektuar objektivin kryesor të këtij skenari të errët që ndodhi në Nerez të Shkupit, paralagje kjo pothuajse e vetmja e banuar me shqiptarë në “anën maqedonase të qytetit të Shkupit”. Të gjithë banorët e Nerezit njëzëri ishin të mendimit se: qëllimi i vetëm i këtij skenari të errët, i cili aspak nuk u pengua nga policia është pastrimi (largimi) i shqiptarëve nga kjo pjesë e qytetit.

Për të qenë pasqyra edhe më e qartë e këtyre zhvillimeve, duhet të analizohet deklarata e një maqedonas banorë i kësaj paralarjeje, i cili tha se komitët (huliganët) pak para se të mbërrinin në vendin e ngjarjes e kishin njoftuar me anë të telefonit që ta heq veturën nga vend parkimi. Mesazhe të po kësaj fryme kishin marrë edhe disa shqiptarë të atjeshëm nga disa fqinjë humanë maqedonas, të cilët i kishin lutur që t’i largojnë nga shtëpitë fëmijët e tyre, për shkak se siç ishin shprehur ata, “pas disa minutave do të ndodhte një rrëmujë”. Me fjalë tjera të gjitha maqedonasit e atjeshëm kishin qenë të njoftuar dhe paralajmëruar për skenarin të cilin e realizuan huliganët “Komiti”.

Nëse këtyre argumenteve i shtohen edhe pohimet e dëshmitarëve okularë shqiptarë se policia as që kishte bërë përpjekje serioze për të penguar incidentin në Nerez, përkundrazi, huliganët “Komitët” ishin trimëruar edhe më tepër kur ne vendin e ngjarjes kishte mbërritur përforcimi i policisë, atëherë mozaiku i zhvillimeve të dirigjuara plotësohet duke u kristalizuar pasqyra e ndodhive. Të gjithë këto fakte, zhveshin organet kompetente nga argumentet, duke nxjerrë në syprinë skenarin e kobshëm të realizuar dhe dirigjuar mirë nga segmente të caktuara shtetërore.

Nëse i bëjmë retrospektivë zhvillimeve të këtij lloji (duke filluar nga ndarja e paraleleve në turne etnike, mosrealizimit praktik i Marrëveshjes së Ohrit, i pjesës që ka të bëjë me përfshirjen e shqiptarëve konform përqindjes së tyre në administratën shtetërore, rasti i Brodecit gjegjësisht i rrahjes vrasjes se banorëve të atjeshëm dhe disa rasteve tjera që kanë parashenjën incidente ndëretnike), lehtë mund të dilet tek konkluzioni se skenarët e këtillë që kanë për objektiv shqiptarët, po realizohen me përpikëri. Qëllimi I tyre është shumë lehtë i lexueshëm mbjellja e urrejtjes ndëretnike (ndërmjet shqiptarëve dhe maqedonasve), përpjekjet permanente për të paraqitur shqiptarët si prishës të rendit publik, pastrimin e pjesës jugore të Shkupit nga elementi shqiptarë, disiplinimi dhe frikësimin e tyre. Natyrisht, “regjisorët politikët të estabilishmentit” që drejton zhvillimet e kësaj natyre nga distance, kanë zgjedhur paraprakisht edhe format dhe metodat e realizimit. Një pjesë e këtyre metodave dhe formave shqiptarëve në përgjithësi iu janë të njohura, sepse pak a shumë janë “filma” që janë parë në Kosovë dhe në trojet tjera etnike shqiptare të cilat i ka realizuar Serbia në krye me diktatorin Sllobodan Millosheviq.

Si duket kryeministri Nikolla Gruevski, vetes i ka vënë në agjendën një qëllim – dromcimin (copëtimin) e faktorit politikë shqiptarë. Me disa parti të vogla shqiptare, Gruevski shumë më lehtë do e kishte në të ardhmen, në kuptimin e realizimit të ideve “të përjashtimit të shqiptarëve” nga vendimmarrja. Në këtë kuadër duhet shikuar edhe përpjekjet e tija për të promovuar parti të “reja” (me lojtarë të vjetër) në bllokun politik shqiptarë. Pikërisht liderët e këtyre partive, ishin të parët që mbërritën në Nerez, sikur t’i kishte paralajmëruar kryeministri Gruevski, për të përfituar poenë politikë tek shqiptarë, në stilin se shumë po brengosen për shqiptarët!.

Partia bartëse e pushtetit në Maqedoni (e kryeministri Gruevski) VMRO-DPMNE, konceptin e sajë ka instaluar edhe idenë dhe frymën se Maqedonia nuk mund të ndërtohet si shtet i përbashkët i shqiptarëve dhe maqedonasve. Pikërisht për këtë elementi bullgarë, kryesisht është larguar nga kjo parti, kurse dominant ka ngelë elementi serb, i cili ka ndikime të drejtpërdrejta në më shumë zhvillime antishqiptare.

/...marrë nga: Gazeta Lajm / Maqedoni /.

BDSH i kerkon Obames futjen e Gruevskit ne "listen e zeze"

24.06.2009
Sot, BDSH e Bardhyl Mahmudit, përmes Ambasadës së Shteteve të Bashkuara të Amerikës në Shkup, i ka dërguar letër Presidentit të Shteteve të Bashkuara Amerikane, z. Barack Obama, ku i kërkohet futjen në ‘listën e zezë’ të Krzeministrit maqedonas, Nikolla Gruevski.

Ja letra e plote e BDSH-së dërguar Presidentit Obama:

Përmes Ambasadës së Shteteve të Bashkuara të Amerikës në Shkup
Presidentit të Shteteve të Bashkuara Amerikane, z. Barack Obama

- Kërkesë që Kryeministri aktual i Maqedonisë z. N. Gruevskin të futet në ‘listën e zezë amerikane’ si person që planifikon, që ushtron dhe që mbështetë dhunën institucionale kundër shqiptarëve në Maqedoni dhe që pengon implementimin e Marrëveshjes së Ohrit.
- Kërkesë që SHBA-të dhe BE-ja, si garant të Marrëveshjes së Ohrit, të organizojnë një Konferencë Ndërkombëtare me qëllim që Maqedonia të ndalojë aplikimin e diskriminimit racial ndaj shqiptarëve dhe të ushtrojnë presionet e domosdoshme për të imponuar zbatimin e plotë të saj të kësaj marrëveshje.

I nderuari z. President,

Mbajtja në fuqi e ‘listës së zezë amerikane’ për personat që sponsorizojnë ose mbështesin dhunën në Maqedoni dhe që pengojnë implementimin e plotë të Marrëveshjes së Ohrit dhe mospërfshirja në këtë listë të shkaktarëve kryesor të dhunës dhe pengimit të implementimit të kësaj marrëveshje më shtrëngoi t’Ju drejtohem përmes kësaj letre publike.

- Fillimisht rikujtoj se që nga themelimi i Maqedonisë si republikë në kuadër të Federatës jugosllave e deri në ditët e sotme një nga karakteristikat e funksionimit të institucioneve shtetërore të këtij shteti ka qenë dhe mbetet diskriminimi racial i shqiptarëve.
Për t’ju përshtatur modës dhe kontekstit historik nën akuza të ndryshme shqiptarët në Maqedoni janë vrarë, janë rrahur, janë poshtëruar, janë torturuar, janë burgosur dhe janë dënuar në vazhdimësi.
Si rezultat i dhunës së vazhdueshme shpërtheu lufta e vitit 2001. Falë angazhimit ndërkombëtar dhe veçanërisht mobilizimit diplomatik të SHBA-ve lufta përfundoi me pasoja minimale krahasuar me pasojat e luftërave tjera që u zhvilluar gjatë procesit të shpërbërjes së Federatës jugosllave.

I nderuari z. President,

Marrëveshja e Ohrit, si marrëveshje me garanci ndërkombëtare që i dha fund luftës, nuk arriti që të implementohet dhe t’i japë fund diskriminimit të shqiptarëve në këtë shtet.
Tani, kur po i afrohemi 8 vjetorit të nënshkrimit të kësaj marrëveshje konstatojmë me keqardhje se marrëveshja që i dha fund luftës nuk ndërtoi paqen në Maqedoni.
Dështimi i këtij misioni lidhet në mënyrë të pashmangshme me logjikën e funksionimit të institucioneve shtetërore të Maqedonisë nga njëra anë dhe të mënyrës së funksionimit të partive politike shqiptare që bëhen pjesë e pushtetit nga ana tjetër.

Politika antishqiptare dhe strategjia e manipulimit janë inherente në institucionet shtetërore të Maqedonisë ndërsa karakteristikë dominante e partive politike shqiptare është degradimi i projekteve kombëtare për interesa të ngushta klanore dhe grupore.

Si pasojë e koordinimit të interesave të tyre grupore koalicionet e njëpasnjëshme qeveritare e sollën situatën politike në gjendjen e para luftës së vitit 2001.

Instalimi i diktaturë së VMRO-së në institucionet shtetërore të Maqedonisë paraqet rrezikun më të madh për paqen dhe stabilitetin e vendit. Ky rrezik bëhet edhe më i madh për shkak të aplikimit të politikës radikalisht antishqiptare të VMRO-së. Ky radikalizëm antishqiptar i VMRO-së u shpreh në mënyrë më të qartë dha pa ambiguitet në fjalimin e famshëm të para dy viteve të Kryeministrit Gruevskit në Parlamentin e Maqedonisë. Ai para deputetëve të parlamentit, para korit diplomatik dhe në sytë e opinionit publik që përcillte përmes TV-ve transmetimin e drejtpërdrejtë të seancës e bëri të qarë pikëpamjen e VMRO-se “se shqiptarët mund vetëm të ëndërrojnë të jenë të barabartë në këtë shtet!”

Fjalimi i Kryeministrit Gruevski në Parlamentin e Maqedonisë simbolizoi fillimin e një dinamike të re të radikalizmit antishqiptare:
- refuzim i zyrtarizmit të gjuhës shqipe në Maqedoni që është në përputhje me Marrëveshjen e Ohrit;
- ndalimi i përdorimit të flamurit dhe simboleve kombëtar shqiptar që është në përputhje me Marrëveshjen e Ohrit;
- mobilizimi i aparateve represive kundër popullsisë civile: dhuna në Tanushë, vrasje në Vaksincë, vrasje në Haraçinë, Vrasje në Shkup, vrasje në Pollog, vrasjet në Malësi të Sharrit (Masakra e Brodecit);
- Montimet e proceseve politike kundër shqiptarëve, të motivuara nga urrejtja etnike dhe fetare;
- degradimi i mëtejmë i të drejtave të shqiptarëve në fushën ekonomike, politike dhe kulturore;

I nderuari z. President,

Kjo politikë antishqiptare dhe antidemokratike e VMRO-së dhe e liderit të saj N. Gruevskit
paraqet aventurë të rrezikshme politike që destabilizojnë vendin dhe rajonin,
Bashkimi Demokratik Shqiptar kërkon nga SHBA-të si garant i Marrëveshjes së Ohrit që Kryeministrin aktual të Maqedonisë z. N. Gruevskin ta fusin në ‘listën e zezë amerikane’ si person që planifikon, që ushtron dhe që mbështetë dhunën institucionale kundër shqiptarëve në Maqedoni dhe që pengojnë implementimin e Marrëveshjes së Ohrit.

I nderuari z. President,

Bashkimi Demokratik Shqiptar konsideron se SHBA-të dhe BE-ja, si garant të Marrëveshjes së Ohrit, duhet të organizojnë një Konferencë Ndërkombëtare me qëllim që Maqedonia të ndalojë aplikimin e diskriminimit racial ndaj shqiptarëve dhe të ushtrojnë presionet e domosdoshme për të imponuar zbatimin e plotë të saj të kësaj marrëveshje.

Bardhyl Mahmuti
Kryetar i Bashkimit Demokratik Shqiptar
24 Qershor 2009

KUSH ËSHTË DHE KUSH DUHET TË JETË MAQEDONIA E SOTME DHE ÇKA ZJEN RRETH SAJ ?!
…ERENIKU KA PËRMBLEDHUR DEKLARATA E FAKTE NËPËRMJET TË SHKRIMEVE TË SHUMTA NGA MEDIAT E NDRYSHME, PËR TË SJELLUR PARA JUSH POENTËN E NJË KONKLUDIMI TË PA VARUR SE;

KUSH DUHET TË JETË MAQEDONIA
01 shkurt, 2009
Artistët shqiptarë kundër "grabitjes" së Nënës Terezë
Komuniteti i shkrimtarëve, intelektualeve dhe artistëve shqiptarë ka reaguar ndaj - siç janë shprehur ata - tendencave për grabitje te ikonës sonë, Nënës Terezë.

Komuniteti i artistëve ka reaguar pas përurimit të një objekti në Shkup, të premten, që konsiderohet si "Shtëpia e Nënë Terezës". Objekti që është në qendër të qytetit u financua nga Qeveria e Maqedonisë.

Intelektualë shqiptarë kanë ngritur shqetësime se në këtë objekt që do të jetë dhe muze, fshihet origjina e saj shqiptare dhe se ajo nuk ndërtohet në vendin autentik, ku ka lindur dhe jetuar Nënë Tereza, në të cilin vend qeveria ka vendosur të ndërtojë një kishë ortodokse.

"Me Ikonën tonë kombëtare Nënën Terezë, nuk duhet lejuar të luhet, të abuzohet, e, më së paku, ajo nuk mund të përvetësohet. Nëna Terezë nuk mund të shpallet vlerë e askujt, ngase ajo është vlerë e gjithë njerëzimit, por, mbi të gjitha, ajo është e gjakut dhe rrënjëve shqiptare, argument ky që s'do koment, ngase si i tillë është i mirëditur në gjithë globin, ku dihet e shkruhet për ikonën tonë kombëtare, Nënën Terezë", theksohet ndër të tjera në reagimin e artistëve nga të gjitha trojet shqiptare.

Këtë fakt - sipas tyre - ajo e ka vulosur me fjalët e saj, me dëshmitë e saj, me shkrimet dhe intervistat e saj, e mbi të gjitha, me vetë atë që është jeta e saj.

"Në këtë kontekst, ne komuniteti i shkrimtarëve, intelektualeve, artistëve shqiptar të kudo ndodhur, e vlerësojmë tejet fyese tendencën maqedonase për të nëpërkëmb identitetin e saj shqiptar, nëpërmjet lojës së ligë që po luhet me Shtëpinë përkujtimore në emër të nobelistës sonë, Nënës Terezë, ku thuhet se gjitha sendet dhe materialet që do të prezantohen, janë në gjuhën maqedonase. Ne jemi të indinjuar thellë me këtë akt jo civilizues dhe së këndejmi shprehim revoltën tonë kundruall kësaj tendence të marrë, e cila tendencë përpiqet të kulmon me ndërtimin e Kishës Ortodokse mbi themelet e shtëpisë së Nënës Terezë", vazhdon reagimi i artistëve shqiptarë.

Rasti i përurimit të Shtëpisë Përkujtimore kushtuar humanistes dhe të lumes Nëna Terezë - sipas tyre - dëshmon edhe njëherë sheshazi se shteti maqedonas me gjithë aparaturën e tij është vënë në shërbim të idesë së marrë, për të tjetërsuar identitetin e Nënës Terezë, nëpërmjet maqedonizimit të saj dhe zhdukjes së gjurmëve të saj shqiptare, në Shkup.

"Ky është një precedent alogjik, absurd, aspak human dhe shumë djallëzor, që më së paku ndihmon marrëdhëniet ndëretnike, në këto pjesë të trazuara të botës. E, mbi të gjitha kjo mënyrë e abuzuarit me këtë Shenjtëreshën tonë shqiptare, nuk i rri për shtati humanizmit, emrit dhe veprimtarisë së Nënës Terezë, e cila tërë jetën e saj ja ka kushtuar paqes, dashurisë dhe marrëdhënieve të mira mes njerëzve", përfundon reagimi i artistëve.

Nënshkrues të këtij reagimi janë:
Ali Podrimja (Kosovë)
Dritoro Agolli (Shqipëri)
Antonë Nikë Berisha (Kosovë- Itali)
Zef Skiro Di Maxho (Hora Arbëreshe, Itali)
Pandili Çina (Shqipëri)
Xhevahir Spahiu (Shqipëri)
Fatos Arapi (Shqipëri)
Moikom Zeqo (Shqipëri)
Sadik Bejko (Shqipëri)
Akil Koci (Kosovë-Angli)
Ndue Ukaj (Kosovë)
Luan Daka (Kosovë)
Basri Çapririqi (Kosovë)
Anila Xhekaliu (Shqipëri)
/Telegrafi//V.I./Liria

Protokoll i merzitshem, 100 veta degjuan Gruevskin
01.02.2009
Maqedonasit në formën më të pistë e kanë prishur një ditë e cila duhej të jetë e madhe për shqiptarët e Shkupit. Inaugurimi i shtëpisë së Nënës Terezë në vend që të festohet si një akt i madh për shqiptarët e Shkupit, është shndërruar në ditë revolte.

Qindra shqiptarë të revoltuar nga shtrembërimi i egër i historisë së bashkëkombëses tonë më të famshme, në shenjë revolti e kanë lëshuar manifestimin e inaugurimit, të revoltuar nga fakti se shtëpia mauzole nuk është ndërtuar në lokacionin e vërtetë, por në vend tjetër. Edhe pse ishte i vogël numri i atyre që kishin ardhur të mbështesin Lëvizjen Qytetare "Zgjohu" në përpjekjen për të kontestuar deri në fund "projektin e përvetësimit të figurave dhe të zhbërjes së elementit shqiptarë nga qendra e Shkupit", sikurse konsiderohet dislokimi i shtëpisë së Nënë Terezës, nga sheshi qendror në sheshin afër shtëpisë së Armatës së Republikës së Maqedonisë, fundi i manifestimit dëshmoi se nuk është aspak më i madh edhe numri i atyre që kishin ardhur të duartrokasin realizimin e këtij projekti. Kur kryeministri Nikolla Gruevski morri fjalën në shesh nuk ishin më tepër se 100 persona, pasi protokolli i gjatë dhe i mërzitshëm i solemnitetit kishte humbur jo vetëm durimin e masës por edhe të personave të ftuar me protokoll. Të ftuarit e manifestimit mbushën plot e përplot lokalet aty pranë shtëpisë që po inaugurohej, ndërsa në mesin e atyre që nuk i përballuan bezdisjes ishin edhe kryetari aktual i Qytetit të Shkupit, Trifun Kostovski, kryetarja e Komunës Qendër, Violeta Allarova, si dhe funksionarë e ish-funksionarë të lartë të VMRO-së, të cilët për tre orë sa zgjati maratona e fjalimeve bënin xhiron nga manifestimi në kafiteri dhe anasjelltas.
Inaugurimi i një projekti në emër të Nënë Terezës, nuk mbeti pa u keqpërdorur për pikë politike, as ditën e premte. Organizatorët e protokollit, nga na tjetër, ishin kujdesuar që në krah të kryeministrit Gruevski të vendosin profesorin Gjorgji Ivanov, kandidatin për president të partisë maqedonase në pushtet, VMRO-së, kurse deputetë të partisë shqiptare në pushtet, BDI-së të kamuflojnë patriotizëm, duke u mbështjellë me flamurin shqiptarë, si në rastin e Zymrete Jakupit. Mirëpo, as flamuri në trupin e saj dhe as fjalimi në shqip i zëvendëskryeministrit Abdulaqim Ademit, nuk mjaftuan për të heshtur mllefin e shoqërisë civile, në mesin e të cilëve edhe drejtori dhe punonjës shkencor të Institutit Albanologjik në Shkup, apo edhe drejtorë shkollash. "Jemi mbledhur të protestojmë këtë dhunim flagrant të historisë dhe trashëgimisë shqiptare të qytetit të Shkupit", tha Artan Sadiku, duke shtuar se shoqëria civile është e detyruar të protestojë në mënyrë të qetë, vetëm që të mos keqinterpretohet në sytë e masës dhe të ftuarve, nga shtete të tjera. Mbështetje protestës paqësore i kanë dhënë edhe Xhabir Deralla, kryetari i Organizatës joqeveritare për mbrojtjen e të drejtave të njeriut "Civil". "Është një politikë skajshmërisht e pa shijshme dhe vulgare, kjo e dislokimit të shtëpisë së Nënë Terezës", thotë ai, duke e quajtur "çunak" kryeministrin Gruevski. Ai, sipas Derrallës, shkaktoi një gabim të dhimbshëm e gjithsesi të qëllimshëm, vetëm për të krijuar terën që në themelet e shtëpisë në Nënë Terezës, të ndërton një kishë ortodokse, në të ardhmen. Edhe pse ka marrë pjesë në aktin e inaugurimit, përkrahje Lëvizjes qytetare "Zgjohu" i ka dhënë edhe zëvendës kryeministri Abdylaqim Ademi.

Hipokrizia politike
Për të protestuar, kishte ardhur edhe Sueljman Rushiti, deputeti i partisë Demokracia e re, i cili ishte pjesë e kabinetit të qeverisë së Gruevskit pikërisht në kohën kur u soll vendimi dhe u përgatit projekti për ndërtimin e asaj shtëpie në atë vend.

Dhjetë gjuhë e amortizojnë shqipen
Në tentimin për të treguar se "nuk mohojnë shqiptarësinë e Nënë Terezës" në objektin ku qeveria Gruevski ka "falsifikuar" vendndodhjen e shtëpisë, në pllakën mbishkrimore është përdorur edhe gjuha shqipe. Mirëpo, sipas LQ "Zgjohu" përdorimi i shqipes në një pllakë ku ndodhen edhe 10 gjuhë të tjera, nuk është tjerë vetëm se shprehje e dinakërisë, me të cilën qeveria amortizon elementin shqiptar edhe në këtë pikë. "Edhe aty ku e kanë përdor elementin shqiptar e kanë relativizuar, duke e barazuar me 10 gjuhë të tjera", tha Artan Grubi, kryetari "Zgjohu"-t.

Urime nga ambasada amerikane
Ambasada e SHBA përmes një deklarate për media uroi qytetarët e Maqedonisë për hapjen e ndërtesës përkujtimore për Nënën Terezë. "Ajo shërben si shembull për të gjithë ne për atë se çka mund të arrijë një person gjatë një jete të përkushtuar nevojave të të tjerëve. Kjo është një ditë e rëndësishme për të gjithë qytetarët e Maqedonisë, dhe me kuptim të posaçëm për shqiptarët, që janë pjesë e rëndësishme e fuqisë dhe pasurisë të këtij shteti", theksohet në komunikatën e SHBA-ve. (nga Laura Papraniku, Lajm)

Maqedonia mund të shpërbëhet si shtet
Unë dhe Marina shkëmbyem vështrime dyshuese. Këta ishin pasardhësit e famshëm të ushtarëve të Aleksandrit të Madh, çuditeshim ne, të cilët mbetën në thellësitë e Azisë dhe që nuk mundën ta ndiqnin gjeneralin e madh në pushtimet e tij të reja?

Pak vite më parë ne vizituam kalashët, një grup etnik hindush në vargmalin Kush, që jetojnë në qarkun Chitral, në zonën kufitare në veri-perëndim të Pakistanit.

Marina Karagatsi, një arkeologe me përvojë, nuk u besoi shenjave që pa - dhe më bindi në lidhje me mosbesimin e saj. Megjithëse ekzistonin ca copëza të shpërndara "faktesh", pretendimi për lidhje direkte me Ushtarin e Madh nuk është konfirmuar kurrë në mënyrë shkencore. Sidoqoftë, në Greqi ka ende disa grupe që këmbëngulin se kalashët ndihmojnë për "çështjen maqedonase". Si? Nuk e di. Gjatë Festivalit të Filmit Dokumentar në Selanik, u shfaq një film i Nikos Vezirgiannis për kalashët, i cili linte shumë pak vend për dyshim që "këta" ishin fëmijët e vërtetë të ushtrisë maqedonase. Disa vite të shkuara, në 2005, një tjetër film, këtë herë nga një gazetar udhëtimesh me qendër në Shkup, Marina Dojcinovska, i titulluar "Hunza" na shfaqi specie të tjera të pasardhësve maqedonas. Sipas versionit të vetë atyre, këta njerëz me lëkurë të verdhë dhe sy të kaltër, që jetojnë në rrëzë të Himalajave, kanë ndjekur pemën e familjeve së tyre, e cila i ka çuar te trupat e këmbësorisë së Aleksandrit, që mbërritën në Pakistanin verior 23 shekuj më parë.
Qartësisht shumë më mirë të organizuar se kalashët, banorët e Luginës Hunza ruajnë ende një pallat mbretëror dhe një princ, Ghazanfar Ali Khan, i cili para disa muajsh u ftua të vizitonte vendin e paraardhësve të tij - Shkupi, me sa duket - bashkë me bashkëshorten, princeshën Rani Atiqa.
Në aeroportin "Aleksandri i Madh" të Maqedonisë në muajin korrik, ky delegacion tejet i pazakonshëm, u prit nga kryeministri, Nikolla Gruevski, dhe u bekua nga kryepeshkopi ortodoks "maqedonas". Por jo të gjithë i pritën me të njëjtin entuziazëm. Buzëqeshjet sarkastike dhe kritikat e forta brenda vendit e injoruan vizitën e të ftuarve nga Hunza si populizëm të pacipë. Më e rëndësishmja, pas talljeve në gazetat vendase, Agjencia e Rinisë dhe Sporteve anuloi daljen e planifikuar të vitit në sheshin kryesor të Shkupit. Duke mitologjizuar kulturën e saj, ish-Republika Jugosllave e Maqedonisë është përpjekur të rritë legjitimitetin e saj ndërkombëtar. Dhe kjo nuk është e vetmja gjë që ka bërë qeveria e sotme, pavarësisht "fakteve" historike tejet të diskutueshme se Aleksandri i Madh është stërgjyshi i shtetit të sotëm.
Kohët e fundit, zëdhënësi i qeverisë, Shefik Duraku, i tha televizionit lokal "Alfa" se autostrada kryesore e vendit, që nis në veri me Serbinë dhe mbaron në jug te kufiri grek, do të quhet "Aleksandri i Maqedonisë", si pjesë e korridorit 10.
Edhe më, Duraku shtoi se stadiumi i futbollit në Shkup do të riemërtohet "Arena Filipi i Dytë", sipas babait të Aleksandrit. I njëjti emër u zgjodh për aeroportin e planifikuar për mallra pranë qyteti Stip, në Maqedoninë qendrore.
Themeluesi i Maqedonisë së sotme, ish-presidenti Kiro Gligorov, tha: "Ne jemi sllavë që kemi ardhur në këtë rajon në shekullin e gjashtë... nuk jemi pasardhës të maqedonasve të lashtë" (Foreign Broadcast Information Service Daily Report, Eastern Europe, February 26, 1992, p. 35). Gligorov deklaroi gjithashtu: "Ne jemi maqedonas, por sllavo-maqedonas. Këta jemi! Ne s'kemi lidhje me Aleksandrin e Madh dhe Maqedoninë e tij... Paraardhësit tanë erdhën këtu në shekullin e pestë dhe të gjashtë." (Toronto Star, March 15, 1992).
Citime të tilla ka plot. Më 22 janar 1999, ambasadori i Maqedonisë në SHBA, Ljubica Achevska, mbajti një fjalim për situatën e tanishme në Ballkan. Në përgjigje të pyetjeve të saj në fund të fjalimit, zonja Achevska deklaroi: "Ne nuk pretendojmë të jemi pasardhësit e Aleksandrit të Madh... Greqia është partneri i dytë tregtar më i madh i Maqedonisë dhe investitori i saj më i madh. Në vend të luftës, ne kemi zgjedhur ndërmjetësimin e OKB, me bisedime në nivel ambasadorësh me ndërmjetës z. Vance dhe z. Nimetz. Në përgjigje të një tjetër pyetjeje për origjinën e popullit të Maqedonisë së sotme, ambasadorja deklaroi me realizëm se "ne jemi sllavë dhe flasim një gjuhë sllave".
Megjithatë, duke ndjerë rrezikun nga të gjitha anët, patriotët maqedonas janë bërë më kokëfortë për identitetin, duke e quajtur veten "pasardhës të Aleksandrit", megjithëse pushtuesi i lashtë nuk kishte fëmijë të deklaruar.
Javën e kaluar, kryeministri grek Kostas Karamanlis, duke folur në parlament, e ngriti retorikën në lidhje me këtë çështje. Në një mesazh me fjalë të forta për Shkupin, ai e bëri fare të qartë që rruga e Maqedonisë drejt BE dhe NATO-s do të jetë e bllokuar, po qe se nuk arrihet marrëveshje për emrin - një emër me cilësorë gjeografikë. Ky ishte si një ultimatum për Shkupin.
Megjithatë, pavarësisht armiqësisë në lidhje me akronimin e çuditshëm, biznesi mes fqinjëve vazhdon të lulëzojë. Biznese të mëdha greke janë dominuese në naftë, banka, telekom dhe ndërtim në Maqedoni.
Mëmëdheu helen është shfaqur si investitori kryesor në Maqedoni, me investime direkte afër një miliard euro gjatë dekadës së fundit. Rreth 300 kompani greke kanë punësuar rreth 20 mijë persona në Maqedoni, ndërsa tregtia mes dy vendeve u rrit me 15 për qind vitin e kaluar në të dy vendet, me balancë dypalëshe në favor të Greqisë me rreth 140 milionë euro.
Megjithatë, që të fitojë një investim 50 milionë euro për infrastrukturë, fqinji ynë duhet të heqë dorë nga sjellja konfrontuese. "Le të jemi të qartë: për sa kohë që kultivohet klima e provokimit, nacionalizmit dhe mos-tolerancës, nuk do të disbursohet asnjë euro e vetme", - tha Karamanlis në parlament.
Maqedonia, e cila shpreson të anëtarësohet në BE, do të mbajë zgjedhjet presidenciale dhe lokale më 22 mars, zgjedhjet e katërta që prej pavarësisë në vitin 1991.
Ndërkohë, kur të gjithë i kanë sytë te presidenti Obama, Shkupi tregoi qëllimin e tij të mirë duke dërguar 150 trupa në Afganistan.
Për të huajt, kundërshtimi grek për emrin është vështirë të kuptohet, mirëpo, po të përballemi me problemin në mënyrë cinike, mosmarrëveshja mund të marrë fund me gëlltitjen e Maqedonisë nga fqinjët e saj. Të paktën kjo ishte pikëpamja e shprehur nga Antonis Samaras në një intervistë, mars 2008, për televizionin shtetëror grek (ERT) - e ritransmetuar disa ditë më parë, para se ai të caktohej ministër kohët e fundit.
"Koha është në favorin tonë", - tha Samaras. "Besoj se Shkupi nuk do të mbijetojë si shtet i vetëm dhe Greqia nuk ka pse trembet nga krijimi i Shqipërisë apo Bullgarisë së Madhe." Kushedi, ndoshta na presin surpriza spektakolare. (Spiros Pajiatiqis "Kathimerini" Titulli është redaksional "gazetatema")/23 Jan 2009/V.I.

Danaj: Politika shqiptare duhet të hartojë platformën e Shqipërise Natyrore
Politika mbarë shqiptare duhet të fillojë nga puna për sendërtimin e Shqipërise Natyrore. Këtë e ka deklaruar dhe argumentuar Koco Danaj, drejtor i Institutit per Prognoza rajonale, në një emision në TV Top Channel dhe AL SAT.

Danaj është shprehur se tashmë Tirana Zyrtare duhet të marrë nismën e hartimit të platformës për bashkimin e trojeve shqiptare. Deri më sot mbi kombin shqiptar dhe për kombin shqiptar janë formuluar disa Marrëveshje ndërkombëtare duke filluar që nga Marrëveshja e Londrës e cila ndau kombin shqiptar, Marrëveshja e Versajës e cila e konfirmoi këtë ndarje, Marrëveshja e Rambujesë, Marrëveshja e Kumanovës, Marrëveshja e Ohrit, Marrëveshja e Konculit, Plani Ahtisari etj. Të gjitha këto marrëveshje ndërkombëtare që disa here nuk janë njour nga shqiptaret dhe disa herë nuk janëe njohur nga fqinjët e shqiptarëve kanë nevojë të analizohen dhe grumbullohen në kushtet e reja të krijuara. Këtë duhet ta bëjë Tirana zyrtare duke krijuar pranë Presidencës apo pranë Kryeministrisë një qendër e cila të përpunojë një Platformë tërësore mbi bazën e gjithë këtyre marrëveshjeve, e cila duhet të jetë Platforma e Shqipërise Natyrore.
Sipas Danajt: Ngjarjet në Luginën e Preshevës dhe në rajonin e Kosovës veriore tregojnë qartë se në Serbi politikanët e cdo partie, që nga Tadic e deri tek Shutanovac, kanë ndërruar vetëm kostumet politike dhe fjalorë propagandistik, por asesi nuk ka ndryshuar mentaliteti politikë ndaj shqiptarëve dhe teritoreve shqiptare. Ofensiva serbe për krijimin e republikës së dytë serbe në rajonin e Kosovës veriore dhe Luginën e Preshevës nuk ndalet me deklerata të ndrojtura politike sic bëjnë disa politikanë shqiptare. Kjo përballohet në Strategji konkrete të cilën shqiptarët dhe politika e tyre nuk e kanë. Prandaj ata duhet ta kenë sa më parë. Kushtetuta e Shqipërisë që konsideron legjitim bashkimin e shqiptarëve në një shtet dhe realiteti i hapësirës shqiptare i cili po kërcënohet nga një rrudhosje tjetër e bëjnë urgjente ndërmarrjen e kësaj iniciative dhe fillimin e hartimit të Platformës për krijimin e Shqipërisë Natyrore. (Lajmet.net)/13 Jan 2009/V.I.

Kthimi i Ballkanit në identitet
Një deklaratë e ministrit grek të Kulturës, Antonis Samaras (i sapoemëruar), ka nxjerrë në pah thellësinë e problematikës që ekziston ndërmjet Greqisë dhe Maqedonisë, lidhur me identitetin e kësaj të fundit.

Kjo deklaratë shpreh në të vërtetë, shpirtin e grekëve të sotëm, duke na kujtuar historinë e një pjese të Ballkanit real, e duke treguar se konfliktin më të madh ata nuk e kanë me shqiptarët, por me të tjerët. Para se të pranojnë njohjen e një shteti me emrin Maqedoni grekët janë të gatshëm të pranojnë t'i ashtuquajturat Shqipëri e Madhe dhe Bullgari e Madhe, të cilat mund të vinin si pasojë e një ndarjeje të natyrshme të Maqedonisë të krijuar nga një shumicë bullgare e shndërruar artificialisht në maqedonase dhe një pakicë madhore shqiptare që ka ruajtur identitetin dhe shumicën e territoreve të saj, pavarësisht nga persekutimi shekullor.
Në historinë e fundshekullit të 19-të, kur flitet për armiqësi të shqiptarëve me fqinjët, gjithnjë përmenden grekët, bullgarët dhe serbët. Maqedonasit, si të tillë, as nuk ekzistonin dhe as mendoheshin se do ekzistonin. Grekët e njohin mirë këtë histori, por, sa kohë që Maqedonia ishte një shtet pa pretendime, nuk kishin interes ta kujtonin. Edhe bullgarët e njohin, por edhe ata nuk kishin interes të merreshin me ndarjen e një shteti të cilin në thelb e konsideronin në dorë të pasardhësve të tyre.
Situata e brendshme në Maqedoni, edhe pse shumë fragjile, nuk e favorizon për momentin këtë zhvillim radikal që do t'ia kthente Ballkanit identitetin e tij të dikurshëm. Por jo gjithnjë ndryshimet e mëdha kanë ardhur nga brenda. Greqia është faktori më i fuqishëm në rajon, që mund të ndikojë në këtë lloj zhvillimi. Ndërsa Kosova është pika nevralgjike, nga ku mund të fillojë rikonfiguracioni përfundimtar, me "ndihmën" e serbëve. E ndodhur mes integrimit dhe identitetit, Maqedonia do ta ketë të vështirë të mbijetojë, si e tillë, edhe në rastin më fatlum për integrimin e rajonit.

* * *

Zhvillimet e fundit në Kosovë, pas zëvendësimit të UNMIK-ut me EULEX-in, të lënë të kuptosh se vija e butë në urën mbi Lumin Ibër, po vjen e shndërrohet në një mur ndarës, të paktën derisa Kosova të ketë një rikonfiguracion tjetër. Paradoksalisht rënia e këtij muri do të bëhej e mundur plotësisht vetëm nëse do të ligjërohej ndarja e Kosovës. Në kohën kur shqiptarët dhe serbët u takuan në Vjenë, isha shprehur në një shkrim, se në fakt nuk po bisedohej për statusin e Kosovës por për statusin e Veriut të Kosovës. Statusin e Kosovës e kish zgjidhur lufta. Përfundimi i bisedimeve pa një marrëveshje, siç edhe pritej, do ta bënte të vështirë, për të mos thënë të pamundur, integrimin e veriut të Kosovës me pjesën tjetër të vendit dhe funksionimin e saj si njësi unike e pavarur. Sa kohë që pavarësinë e Kosovës do ta kundërshtonte Rusia.
Po ta shikosh problemin nga jashtë dhe me gjakftohtësi, mund të thuash pa hezitim, se asnjë komb, nuk do të pranonte të shndërrohej nga pjesë e shumicës, në një shtet relativisht të madh, në pjesë e pakicës në një shtet disa herë më të vogël. Ky është i vetmi moment psikologjik, thuajse i pakapërcyeshëm, ku serbët e veriut duhen mirëkuptuar. Kosova u bë e pavarur sepse shqiptarët arritën t'i rezistonin dhunës dhe shpërnguljes, duke mbetur një shumicë e padiskutueshme në një territor kompakt. Nuk përjashtohet mundësia që kjo gjë të ndodhë edhe me serbët e pjesës veriore. Sado të këmbëngulin shqiptarët, sado shtete ta njohin Kosovën, çështja e veriut të saj do të mbetet e pazgjidhur, sa kohë që këtë format nuk do ta pranojnë serbët. Serbinë dhe ish-Jugosllavinë e kishin njohur të gjitha shtetet e botës, por përsëri serbët nuk arritën ta mbanin Kosovën. Madje e mbajtën shumë gjatë, falë koniukturave ndërkombëtare dhe sistemit që prodhoi Lufta e Dytë Botërore.
Serbët edhe mund t'ia dalin në qëllimin e tyre për Veriun, për të njëjtën arsye që ja dolën edhe shqiptarët. Por kjo e drejtë iu lind edhe shqiptarëve të Maqedonisë. Lugina e Preshevës është gjëja më e vogël që mund të vihej në diskutim. Çështja e shqiptarëve të Ballkanit as nuk ka filluar e as nuk mund të mbyllet në urën e Ibrit. Ajo duhet trajtuar në tërësi. Konfiguracionet e pjesshme ngjajnë me një kostum të arnuar.
Kosova është sot një shtet juridikisht i rrëmujshëm ku ka mbivendosje dokumentesh, institucionesh, aktesh vendore e ndërkombëtare. Statusi i përkohshëm juridik i Kosovës i projektuar fillimisht në Rambuje e më pas në Kumanovë u ligjërua me Rezolutën 1244 të KS të OKB-s, e cila formalisht është akoma në fuqi. Statusi final i Kosovës u përcaktua bazuar në tri parimet e Grupit të Kontaktit dhe sipas Planit të Marti Ahtisaarit. Gjithnjë kam besuar se nga tri JO-të e grupit të Kontaktit vetëm njëra do të quhej e kapërcyer, ajo e moskthimit të Kosovës në gjendjen e para vitit 1999. Dy JO-të e tjera gjithnjë mund të vihen në balancë. Që do të thotë se nëse serbëve iu lind e drejta të ndajnë Kosovën edhe shqiptarëve iu lind e drejta, të paktën, të bashkohen me një shtet tjetër. Por edhe kjo sigurisht është e pamjaftueshme.

* * *

Ndarja e Kosovës, por edhe e Maqedonisë (pse jo edhe e Bosnjës), herët a vonë do të jetë e pashmangshme. Problemi është që zgjidhjet të vijnë atëherë kur duhet dhe pa kosto njerëzore e materiale. Një zhvillim të tillë mund të mos e mendojnë vetëm politikanët që ngrohen në kolltukët e pushtetit. Por duhet kujtuar se në historinë shqiptare, por jo vetëm shqiptare, asnjëherë ngjarjet e mëdha nuk kanë pasur si iniciatorë organizmat zyrtarë. Shqipëria është formuar si shtet nën kundërshtimin e ushtrisë zyrtare të komanduar nga otomanët. Institucionet zyrtare asnjëherë nuk kanë qenë në gjendje as të sjellin dhe as të ruajnë pavarësinë e vendit. Ushtria zyrtare shqiptare nuk bëri asnjë rezistencë në vitin 1939 kur Shqipëria u pushtua nga fashistët e Musolinit. Vetë mbreti iku e ia mbathi një natë përpara pushtimit. U desh organizimi i formacioneve ushtarake, të dala nga populli që të merrnin përsipër çlirimin e vendit, duke iu bashkuar koalicionit të madh antinazist botëror.
E njëjta gjë ka ndodhur me Kosovën. Ushtria e republikës së vetëshpallur, nuk arriti të merrte përsipër çlirimin e Kosovës. U desh krijimi i një ushtrie tjetër, nga poshtë, të quajtur UÇK, që të vinte në lëvizje deri edhe aleancën më të fuqishme ushtarake botërore.
Asnjë zhvillim i rëndësishëm që mund të lëvizë historinë, nuk pritet prej burokracisë shtetërore, as në Kosovë, as në Shqipëri, as në Maqedoni, e askund tjetër. Shembulli i shqiptarëve të Maqedonisë është rasti më i freskët. Politikanët janë më së shumti përfaqësues të status quo-ve së padëshiruara nga masat e gjëra, kur bëhet fjalë për ndryshime që i kalojnë përmasat e një vendi. Kësisoj ndryshimi i status quo-së, mund të vijë vetëm nga poshtë, nga forca të tjera që mund marrin përsipër shtyrjen përpara të procesit. (Koha Ditore)/13 Jan 2009/V.I.