Boston, Massachusetts : Historia Bostonit, nuk mund te shkruhet
pa historine e emigracionit shqiptar ne kete qytet. Ne historin bostoniane,
kane zene vend tashme edhe disa nga ngjarjet shpirterore te kombit tone.
Dhe si te tilla jane edhe tre ngjarjet me te rendesishme te muajit Mars.
Jane, ato data keto, te cilat, na bejne ta quajme ketu ne Boston, "Marsi
Nolian". Jane, pervjetoret e Nolit, te cilat kremtohen nga kisha shqiptare
ortodokse ne SHBA-se, dhe gjithe komuniteti shqiptare ne Amerike. Jane,
pikerishte tre pervjetoret historike, qe mbledhin rreth vetes jo vetem besmitaret
Orthodokes, por edhe Vatranet e kulluar, patriotet e atdhetaret e flaket
shqiptare. Eshte, 8 Marsi 1908 - i cili perkon kete vite me 100-vjetorin
i dorezimit te Fan Nolit ne prift, gje qe shenon dhe ringritjen e kishes
shqiptare ne Shtetet e Bashkuara te Amerikes. Nderkohe qe po ne ate vit,
me 22 mars 1908, eshte 100-vjetori i te pares Liturgji Hyjnore ne gjuhen
shqipe nga At Theofan Stilian Noli, gje qe shenoi dhe themelimin te
kishes shqiptare te Shen Gjergjit ne Boston. Ndersa po ne mars - me 13 mars
1965 ne Florida do te mbyllte syte Theofan Stilian Noli .
left
to right: Bishop Stephen Lasko, Lemi Kokalari, Bishop Fan Noli; far right, Vasil
Germenji (nephew of Themistokli Germenji)
Imagjinojeni Imzot Nolin, sot tė kthehet pėrmbys nė varr-
tha njė bashkombase e nderuar kur mori vesh se kush do tė
merrte pjesė nė 100 vjetorin Nolian. Tė gjithė ata qė kanė
vendosur tė bojkojtojnė festėn nė kishė gjatė kohės qė
aty tė jetė prezentė prifti grekė Anastasios
Janallatos, tė dielėn, kanė vendosur tė shkojnė tek varri
i Imzotit Nolit, dhe do tė vendosin tufa me lule nė emėr
tė gjithė bashkėkombasve. Ata thonė se ende shohin fytyrėn
e Nolit tė gjallė, e kanė parasysh tashmė Nolin tonė, me
ato vetulla tė ngrysura, njė rrudhe mė shumė dhe njė
nėnqeshje tė vrerosur nė cep tė buzėve tė lodhura.
Vėshtrimi i syve tė tij pyet: ?Edhe kėtė ma betė o
vėllezėr ????
Holbrook: Pavarasia po por duhet tė bėjmė disa pergatitje te
domosdoshme pėr tė arrijtur ate.
Mijėra shqiptarė nė Nju Jork kėrkojnė njohjen e menjėhershme tė pavarėsisė
sė Kosovės
Mijėra shqiptarė nga shumė shtete tė SHBA-ve kanė mbajtur tė hėnėn (10
dhjetor 2007) njė
protestė tė qetė para ndėrtesės sė Kombeve tė Bashkuara nė Nju Jork, me kėrkesė
pėr njohjen e menjėhershme dhe tė pakushtėzuar tė pavarėsisė sė Kosovės.
Nė mesin e senatorėve tė cilėt iu drejtuan tė pranishmėve ishte edhe ish
ambasadori i SHBA nė OKB - ish emisar amerikan pėr Ballkanin, Riēard Hollbruk.Ai duke iu drejtuar tė
pranishmėve, ka thėnė se pavarėsia e Kosovės ėshtė ēėshtje ditėsh, ndėrkohė qė
duhet ruajtur qetėsia dhe tė ecim pėrpara. Duke vėrejtur gjeneratat e te rinjve
prenė tij Hollbruk iu drejtua mases me keto fjalė duke bėrė me shenj kah ata "Kjo
ėshtė ardhmeria e Kosovės //ereniku.net//


30-11-2007
Ka njė javė qė nė kinemat e motropoles mė tė madhe botrore New York ka filluar
shfaqja e filmit Beowulf i dyti ky, tredimensional pas filmit
Tė 300-tėt. Si duket gėrshetimi teknik krijoi senzacionin e pritur nga
krijuesit tek opinioni-shikuesi.
Kemi mendimin e njerit nga shikuesit e parė qė nė shfaqjen e parė tė Beowulf-it nė qytetin e New York-ut.
Sylė
RAMA ( nga Dobroshi - Malėsia e Gjakovės-jeton dhe vepron nė New York) -
Kisha pėrshtypjen se mirrja pjesė edhe unė nė veprimet e aktorėve tė cilėt sikur
mė silleshin verdall - rreth meje .Keshtu herė herė harroja fare se isha
njė shikues i rėndomt i njė shfaqjeje filmike. Kjo mė bėnte tė jem emocoionalisht
e edhe "fizikisht" atje, po nė atė vend ku zhvillohej ngjarja... mund
tė jap shembull konkret ...kur kalorsit vraponin me kuaj kisha pėrshtypjen se
copėzat e gurėve dhe tė dheut qė ngriheshin nga kėmbėt e kuajve do t'mė godisnin
pėr njė ēast...kjo mė bėnte tė mbetesha gojėhapur mbase shpeshherė edhe i shtangur
nė momentet e ndryshme, verėsisht nga shvillimi i situatave nė rrjedhėn dramatike
tė ngjarjes filmike.
Me rėndėsi ėshtė tė dihet se subjekti i ketij filmi ėshtė ndėrtuar nė bazė tė noveles sė vjetėr mbi 1000 vjet. Edhe sot e kesaj dita kureshtarė tė shumtė, sė fundit edhe mė shumė asnjėherė mė parė vrapojnë për të lexuar faqet tė para të kesaj novele, nė tė cilën, tregohet pėr ngjarjen, qė nė kohën pagane...atėherė kur ende nuk ekzistonte Jezu Krishti. Diçka sikur më lidhë me atë kohë kur e dij se NE, unë - NE-shqiptarët, jemi me fijet e paganizmit (ILIR)...disa nga ritet e asaj kohe-pagane i kemi edhe sot - si Shėngjergji, Shėnmitri, Shėnkolli e tjera....e sa pėr Dragoin apo Dragonin siē i thonė populli ynė- shqiptarė...nga kush u perhap ky emer ...unė e shpjegoj keshtu: asnjė nga pleqėt dhe plakat - e kam fjalėn pėr tė vjetrit tanė nuk e kan ditur anglishten e neve ēdo herė na flisnin pėr DROGOIN apo DRAGONIN!!!
Ky ėshtė filmi i dytė i realizuar me kėtė teknologji i cili ka tėrhequr vėmendjen e shikuesit. I konsideruar si njė prej thesareve tė letėrsisė mesjetare tė Anglisė, Beowulf tregon historinė e njė luftėtari i cili sfidon dhe mund tre armiq qė i pėrkasin njė bote tjetėr. John Hirsh ėshtė profesor i anglishtes nė universitetin Georgetown dhe i specializuar nė letėrsinė mesjetare tė kėtij vendi. Ai tha se pavarėsisht se Beowulf i ka rrėnjėt nė paganizėm, kanė qenė priftėrinjtė kristianė tė cilėt e kanė ruajtur dhe trashėguar kėtė histori. Sikurse nė kėtė poemė, dhe nė tė tjera tė periudhės mesjetare, fjala Krisht nuk shfaqet. Por fjala Zot, po - ai thirret Triton, dhe ka njerėz si unė qė besojmė se fjala e pėrdorur nė poem nėnkupton Krishtin, pra ka domethėnie pėikėrisht pėr emrin e tij. Beowulf ėshtė gjetur si tekst rreth viteve 1000, dhe tani ėshtė nė libraritė britanike. Por ka ende debate nėse ky ėshtė teksi origjinal, apo kopja e njė teksi mė tė hershėm. Por sa mė i hershėm mund tė jetė ai? JOHN HIRSH Studiuesit mendojnė tė marrin tė mirėqenė qė teksti daton nė fillim tė shekullit tė tetė. Por nė vitin 1980 u hodh njė ide e cila pėshtjelloi mendimet e deriatėhershme, sipas sė cilės askush nuk e di se kur ėshtė shkruar vėrtetėBeowulf.
Pėr shikusin me interes ėshtė tė shoh Anxhelin Zholin, nė versioni tredimoensional pėrshtatur me veshjet e mesjetės. Pėr tė ky film dhe ky rol ėshtė mjaft i bukur dhe interesant. Heroi i filmit Beowulf ndeshet me tre armiqtė e tij, Greoful, tė jėmėn e tij, si dhe njė dragua. Nė kėtė film shëndrit njė ekip aktorėsh tė famshėm, si Anthony Hopkins, John Malkovic, Angelina Jolie e tė tjerė. Buxheti i filmit vlerėsohet nė rreth 150 milion dollarė.//n.syla //
Dita e Falenderimeve nė Shtetet e Bashkuara

Sot nė Shtetet e Bashkuara festohet Dita e Falėnderimeve,
njė ditė kur shprehen falėnderimet pėr stinėn e mbledhjes sė prodhimeve bujqėsore.
Ushqimet tradicionale tė kėsaj dite, pėr shumė amerikanė, janė gjeli i detit i
mbushur, i shoqėruar me pure patatesh. Zakonisht, darka e Ditės sė Falėnderimeve
kalohet me familjen dhe farefisin. Por njė tjetėr karakteristikė dalluese e kėsaj
dite, ėshtė se ajo shėnon edhe fillimin e stinės sė blerjeve nė prag tė festave
tė fundvitit.


Si ēdo vit, Presidenti Bush e filloi festėn, duke i falur jetėn dy gjelave tė
detit. Kėtė traditė e filloi Presidenti amerikan Harry Truman nė vitin 1947.
"Tani kam njė punė pėr tė bėrė, do ti fal jetėn gjelave
May dhe Flower, qė do ti ēojnė pastaj menjėherė
nė World Disney, ku do tė shėrbejnė si tė ftuar nderi nė
Paradėn e Ditės sė Falėnderimeve. Shpresoj qė ky nderim i
madh nuk do tu marrė atyre kokėn", tha Presidenti
Bush.


Emrat qė i janė vėnė dy gjelave May dhe Flower, i referohen anijes Mayflower, qė erdhi nė Shtetet e Bashkuara 400 vjet mė parė nga Playmuthi i Anglisė.


Dhe
ishte pikėrisht nė vjeshtėn e vitit 1621, kur pelegrinėt festuan pėr herė tė
parė prodhimet e bollshme, nė njė darkė tė pėrbashkėt me indianėt e Amerikės.
Ajo ditė njihet si njė nga festimet mė tė hershme tė Ditės sė Falėnderimeve.
Qė nga vitet 1600, Dita e Falėnderimeve ėshtė tranfromuar nė njė festė nė Shtetet e Bashkuara, kur zhvillohen parada tė mėdha, darka me ushqim tė bollshėm dhe kjo ditė shėnon edhe fillimin e stinės sė shitjeve pėr festat e fundvitit.

Tė premten, pas Ditės sė Falėnderimeve, shumė amerikanė do tė ngrihen nga gjumi herėt nė mėngjes, pėr tė shkuar nėpėr dyqane, ku ka ulje tė madhe ēmimesh. Vitin e kaluar, rreth 140 milionė amerikanė dolėn nėpėr dyqane, ku shpenzuan mesatarisht nga 360 dollarė. Ditėn e Falėnderimeve organizohen edhe darka falas pėr tė varfėrit, nėpėr kisha, apo qendra tė tjera, kur njė numėr i madh njerėzish dalin vullnetarė pėr tė gatuar dhe pėr tu shpėrndarė njė pjatė gjellė tė ngrohtė tė varfėrve dhe tė pastrehėve.
